Beginners' Guide/Post-Installatie (Nederlands) - ArchWiki

# Beginners' Guide/Post-Installatie (Nederlands)

Tip: This is part of a multi-page article for The Beginners' Guide. Click here if you would rather read the guide in its entirety.

### Configuratie van het netwerk (zo nodig)

- Deze sectie zal u assisteren bij het configureren van de meeste typen netwerken, als uw netwerkconfiguratie niet werkt.

Als u uw systeem juist heeft geconfigureerd, zou u een werkend netwerk moeten hebben. Probeer www.google.com te pingen om die te verifiëren.

    # ping -c 3 www.google.com

Indien u een werkende netwerkverbinding heeft, ga dan door met Update, Sync and Upgrade het systeem met pacman.

Als u, na het pingen van www.google.com, u een "unknown host" fout krijgt, kunt u daaruit opmaken dat uw netwerk onjuist geconfigureerd is. U kunt de volgende bestanden bekijken om na te gaan of u gebruik maakt van de juiste instellingen:

/etc/rc.conf # Controleer vooral de HOSTNAME= en NETWORKING sectie op (type)fouten.

/etc/hosts # Double-check uw format. (Zie boven.)

/etc/resolv.conf # Voor als u een statisch IP gebruikt. Als u DHCP gebruikt, wordt dit bestand standaard dynamisch aangemaakt en weer vernietigd, maar kan naar uw voorkeur worden veranderd. (Zie Netwerk.)

Geavanceerde instructies voor het configureren van het netwerk kunnen worden gevonden in het Netwerk artikel.

#### Wired LAN

Check uw Ethernet met

    # ifconfig -a

Alle interfaces zijn worden getoond. U zou een entry moeten zien voor eth0, of wellicht eth1.

- Statisch IP

Indien nodig, kunt u een nieuw statisch IP instellen met:

    # ifconfig eth0 <ip adres> netmask <netmask> up

en de standaard gateway met

    # ip route add default via <ip adres van de gateway>

Controleer of /etc/resolv.conf uw DNS server bevat en voeg die toe indien deze ontbreekt. Controleer uw netwerk opnieuw met het pingen van www.google.com. Als alles nu werkt, pas dan /etc/rc.conf aan zoals hierboven beschreven voor een statisch IP.

- DHCP

Indien u een DHCP server/router in uw netwerk heeft, probeer dan:

    # dhcpcd eth0

Als dit werkt, pas dan `/etc/rc.conf` aan zoals hierboven beschreven, voor een dynamisch IP.

#### Draadloos LAN

- Verzeker uzelf ervan dat de driver een bruikbare interface gecreëerd heeft:

    # iwconfig

- Stel de interface in als "up" met `ifconfig <interface> up`. b.v.:

    # ifconfig ath0 up

- (Optioneel) Scan voor beschikbare toegangspunten:

    # iwlist ath0 scan | less

- Specificeer het id van het draadloze netwerk met `iwconfig <interface> essid <youressid>`. Of, indien u WEP gebruikt; `iwconfig <interface> essid <uwessid> key <uwwepkey>`, b.v.:

    # iwconfig ath0 essid linksys key 0241baf34c

- Vraag een IP adres aan met `dhcpcd <interface>`. b.v.:

    # dhcpcd ath0

- Verzeker uzelf ervan dat u kunt routen:

    $ ping -c 3 www.google.com

Klaar.

Gedetailleerde instellingsgids: Wireless network configuration

#### Analoge Modem

Om een Hayes-compatibele, externe, analoge modem te gebruiken, moet u tenminste het ppp paket geïnstalleerd hebben. Pas het bestand `/etc/ppp/options` aan naar uw behoeften en volgens man pppd. U zult een chat script moeten definiëren om uw gebruikersnaam en wachtwoord naar de ISP te sturen nadat de eerste verbinding tot stand is gekomen. De manpages voor pppd en chat bevatten voorbeelden die zouden moeten voldoen om een verbinding tot stand te brengen indien u ervaren of koppig genoeg bent. Met udev zijn uw seriële poorten normaal gesproken `/dev/tts/0` en `/dev/tts/1`. Tip: Lees Dialup without a dialer HOWTO.

In plaats van de strijd aan te gaan met het kale pppd, kunt u overwegen wvdial of een vergelijkbaar programma te installeren om het instelproces aanzienlijk te vergemakkelijken. Indien u een zogenaamde WinModem gebruikt, wat in principe een PCI plugin kaart is die werkt als een interne analoge modem, kunt u zich storten op de informatie die te vinden is op de LinModem homepage.

#### ISDN

Het opzetten van een ISDN verbinding wordt in drie stappen gedaan:

1. Installeren en configureren van hardware
2. Installeren en configureren van de ISDN programma's
3. Toevoegen van instellingen voor uw ISP

De huidige standaard Arch kernels bevatten de nodige ISDN modules, wat betekent dat het niet nodig is de kernel opnieuw te compileren tenzij u sterk afwijkende ISDN hardware wilt gebruiken. Nadat de ISDN kaart fysiek in uw machine geïnstalleerd is of als u uw USB ISDN-Box heeft aangesloten, kunt u proberen de modules te laden met modprobe. Bijna alle ISDN PCI kaarten maken gebruik van de hisax module, die twee parameters nodig heeft: type en protocol. Protocol moet worden ingesteld op '1' als uw land de 1TR6 standaard handhaaft, '2' als het gebruik maakt van EuroISDN (EDSS1), '3' las u bent aangesloten op een zogenaamde leased-line zonder D-channel, en '4' voor US NI1.

Details van al deze instellingen en hoe deze in te stellen is bijgevoegd in de documentatie van de kernel, in de isdn subdirectory, en online beschikbaar. De type parameter hangt af van uw kaart; een lijst met alle mogelijke typen kunt u vinden in de README.HiSax kernel documentatie. Kies uw kaart en laad de module met de benodigde opties op deze wijze:

    # modprobe hisax type=18 protocol=2

Dit zal de hisax module laden voor mijn ELSA Quickstep 1000PCI, die in Duitsland wordt gebruikt met het EDSS1 protocol. U kunt behulpzame debug output vinden in uw /var/log/everything.log bestand, waarin u terug zou moeten vinden dat uw kaart wordt klaargestoomd. Houd er rekening mee dat u enkele USB modules zult moeten laden voordat u aan het werk kunt met een externe USB ISDN Adapter kunt werken.

Zodra u heeft bevestigd dat uw kaart werkt met bepaalde instellingen, kunt u de module options toevoegen aan uw /etc/modprobe.d/modprobe.conf:

    alias ippp0 hisax
    options hisax type=18 protocol=2

Als alternatief kunt u enkel de options regel hier neerzetten, en hisax aan de MODULES rij toevoegen in de rc.conf. Aan u de keuze, maar de methode uit het voorbeeld heeft het voordeel dat de module niet wordt geladen voordat hij daadwerkelijk nodig is.

Wanneer dit alles voltooid is, zou u werkende, ondersteunde hardware moeten hebben. Nu heeft u de basisprogramma's nodig om hier gebruik van te gaan maken!

Installeer het isdn4k-utils paket, en lees de manpage van isdnctrl; het zal u op weg helpen. Verderop in de manpage vind u uitleg over hoe een configuratiebestand gecreëerd moet worden dat verwerkt kan worden door isdncntrl, evenals enige nuttige instellingsvoorbeelden. Houdt u erg in dat u uw SPID moet toevoegen aan uw MSN instelling gescheiden door een punt-komma indien u US NI1 gebruikt.

Nadat u uw ISDN kaart geconfigureerd heeft met het isdnctrl programma, zou u in moeten kunnen bellen op de machine die u heeft gespecificeerd met de PHONE_OUT parameter, maar niet voorbij de gebruikersnaam en wachtwoord authenticatie moeten komen. Om dit te laten slagen voegt u uw gebruikersnaam en wachtwoord toe aan /etc/ppp/pap-secrets of /etc/ppp/chap-secrets zoals u een normale analoge PPP link zou configureren, afhankelijk van het protocol dat uw ISP gebruikt voor authenticatie. Wanneer u hierover twijfelt, zet dan de data in beide bestanden.

Als u alles goed heeft ingesteld, zou u nu een inbelverbinding tot stand moeten kunnen brengen met

    # isdnctrl dial ippp0

als root. Indien u problemen tegen het lijf loopt, vergeet dan niet de logbestanden te bekijken!

#### DSL (PPPoE)

Deze instructies zijn slechts relevant als uw PC zelf de connectei met uw ISP moet beheren. U hoeft niets te doen behalve de juiste gateway te definiëre als u een aparte router heeft die dit zware werk opknapt.

Voordat u uw DSL online verbinding kunt gebruiken, zult u de netwerkkaart die verbonden hoort te zijn met de DSL-modem fysiek in uw computer moeten installeren. Nadat u uw nieuw geïnstalleerde netwerkkaart aan de MODULES rij of aan modules.conf/modprobe.conf heeft toegevoegd, kunt u het rp-pppoe paket installeren en het pppoe-setup script draaien om uw verbinding te configureren. Wanneer u alle data heeft ingevoerd, kunt u verbinding maken en verbreken met

    # /etc/rc.d/adsl start

en

    # /etc/rc.d/adsl stop

Het instellen is normaal gesprken vrij eenvoudig en rechtdoorzee, maar schroom vooral niet de manpages door te lezen voor tips. Als u automatisch wilt 'inbellen' tijden het opstarten, voeg dan adsl toe aan uw DAEMONS rij.

### Update, Sync and Upgrade het systeem met pacman

Nu zullen wij het systeem updaten met behulp van pacman.

#### Wat is pacman ?

Pacman is the package manager van Arch Linux. Pacman is geschreven in C en is vauit de basis ontworpen om lichtgewicht, snel, simpel en veelzijdig te zijn. Het beheert uw volledige paketsysteem en zorgt voor installatie, verwijdering, paket downgrade (vauit de cache), omgaan met zelfgecompilede paketten, automatische afhankelijkheidsherkenning, zoekacties op lokaal niveau en op afstand en veel meer. Arch gebruikt het .tar.gz paket formaat, wat de snelheid van pacman nog meer opvoert; Gzipped tarballs zijn, ook al zijn ze iets groter, veel sneller uitgepakt dan hun Bzipped tegenhangers, en daarom veel vlotter geïnstalleerd.

#### Configureren van pacman

##### Paket Repositories en /etc/pacman.conf

Arch heeft momenteel vier repositories die direct beschikbaar zijn via pacman:

[core]

Het eenvoudige principe van [core] is het voorzien van slechts een van elk noodzakelijk programma voor een Arch Linux basissysteem; de GNU toolchain, de Linux kernel, een editor, een command line browser, etc. (Hierop zijn een paar uitzonderingen. Bijvoorbeeld, zowel vi als nano zijn aanwezig, zodat de gebruiker kan kiezen.) Het bevat alle paketten die perfect MOETEN werken om er zeker van te zijn dat het systeem blijkt werken. Dit zijn absoluut systeem-kritische paketten. Onderhouden door de ontwikkelaar.

- Het Core installatie medium bevat eenvoudigweg een installatiescript, en een momentopname van de inhoud van de core repository van het moment van de release.

[extra]

De [extra] repository bevat alle Arch paketten die zelf niet nodig zijn voor een basaal Arch systeem, maar bijdragen aan een vollere omgeving. X, KDE, and Apache, kunnen hier bijvoorbeeld gevonden worden. Onderhouden door de ontwikkelaar.

[testing]

De [testing] repository bevat paketten die kandidaat zijn voor de [core] of [extra] repositories. Nieuwe paketten komen in [testing] als:

- er verwacht wordt dat er iets miscgaat bij het updaten en ze eerst moeten worden getest
- ze andere paketten nodig hebben om opnieuw gebouwd te worden. In dit geval worden alle paketten die opnieuw gebouwd moeten worden eerst in [testing] gezet en wanneer de rebuilds klaar zijn, teruggezet in de andere repositories. Onderhouden door de ontwikkelaar.

[testing] is de enige repository die naamsbotsingen kan hebben met een van de andere officiële repositories.

* Indien ingeschakeld, moet [testing] de eerste repo zijn die opgenomen is in het pacman.conf bestand.

Waarschuwing: uw systeem kan dienst weigeren nadat u een update met [testing] ingeschakeld heeft uitgevoerd. Alleen gevorderde gebruikers behoren dit te gebruiken.

[community]

De [community] repository wordt onderhouden door de Trusted Users (TUs) en maakt onderdeel uit van de Arch User Repository (AUR). Het bevat binaire paketten vanuit de AUR die genoeg stemmen hebben gekregen en zijn aangenomen door een TU. Net zoals geldt voor alle repos van hierboven, heeft pacman direct toegang tot [community].

De AUR bevat ook de unsupported tak, waartoe pacman niet direct toegang heeft*. [unsupported] bevat meer dan 8000 PKGBUILD scripts voor het bouwen van paketten vanuit de bron, die mogelijk niet te vinden zijn in de andere repos.

* AUR helpers kan u helpen naadloos toegang tot AUR te verkrijgen.

/etc/pacman.conf

pacman zal /etc/pacman.conf proberen te lezen telkens wanneer hij wordt aangeroepen. Dit configuratiebestand is in secties verdeeld, of repositories. Elke sectie definieert een paketrepository die pacman kan gebruiken wanneer hij naar paketten zoekt. De uitzondering hierop is de sectie options, die de globale opties definieert.

    # nano /etc/pacman.conf

Voorbeeld:

    #
    # /etc/pacman.conf
    #
    # See the pacman.conf(5) manpage for option and repository directives

    #
    # GENERAL OPTIONS
    #
    [options]
    # The following paths are commented out with their default values listed.
    # If you wish to use different paths, uncomment and update the paths.
    #RootDir     = /
    #DBPath      = /var/lib/pacman/
    #CacheDir    = /var/cache/pacman/pkg/
    #LogFile     = /var/log/pacman.log
    HoldPkg     = pacman glibc
    # If upgrades are available for these packages they will be asked for first
    SyncFirst   = pacman
    #XferCommand = /usr/bin/wget --passive-ftp -c -O %o %u
    #XferCommand = /usr/bin/curl %u > %o

    # Pacman won't upgrade packages listed in IgnorePkg and members of IgnoreGroup
    #IgnorePkg   =
    #IgnoreGroup =

    #NoUpgrade   =
    #NoExtract   =

    # Misc options (all disabled by default)
    #NoPassiveFtp
    #UseSyslog
    #ShowSize
    #UseDelta
    #TotalDownload

    #
    # REPOSITORIES
    #   - can be defined here or included from another file
    #   - pacman will search repositories in the order defined here
    #   - local/custom mirrors can be added here or in separate files
    #   - repositories listed first will take precedence when packages
    #     have identical names, regardless of version number
    #   - URLs will have $repo replaced by the name of the current repo
    #
    # Repository entries are of the format:
    #       [repo-name]
    #       Server = ServerName
    #       Include = IncludePath
    #
    # The header [repo-name] is crucial - it must be present and
    # uncommented to enable the repo.
    #

    # Testing is disabled by default.  To enable, uncomment the following
    # two lines.  You can add preferred servers immediately after the header,
    # and they will be used before the default mirrors.
    #[testing]
    #Include = /etc/pacman.d/mirrorlist

    [core]
    # Add your preferred servers here, they will be used first
    Include = /etc/pacman.d/mirrorlist

    [extra]
    # Add your preferred servers here, they will be used first
    Include = /etc/pacman.d/mirrorlist

    [community]
    # Add your preferred servers here, they will be used first
    Include = /etc/pacman.d/mirrorlist

    # An example of a custom package repository.  See the pacman manpage for
    # tips on creating your own repositories.
    #[custom]
    #Server = file:///home/custompkgs

Schakel alle gewenste repositories in (verwijder de # voor de regels met 'Include =' en '[repository]').

- Wanneer u repos uitkiest, verzeker uzelf er dan van dat u zowel de regels met de titel van de repository in [brackets] als de regels met 'Include =' uncomment. Als u dit niet doet dan zal de geselecteerde repository overgeslagen worden! Dit is een zeer veelgemaakte fout.

##### /etc/pacman.d/mirrorlist

Snellere mirros zullen de prestaties van pacman aanzienlijk verbeteren, en uw gehele Linux ervaring.

Aanpassen van /etc/pacman.d/mirrorlist:

    # nano /etc/pacman.d/mirrorlist

Verwijder alle mirrors die zich niet op uw continent bevinden, of extreem ver weg liggen. (Als u nano gebruikt, kunt u met CTRL-K iedere onnodige regel verwijderen.)

Pas /etc/pacman.d/mirrorlist aan door de beste mirror bovenaan de lijst te plaatsen. (Onthoudt dat archlinux.org gethrottled is tot 50KB/s). Als u nano gebruikt, kunt u een regel knippen met CTRL-K en plakken met CTRL-U.

Nadat u de mirrors hebt gewijzigd, voer dan het volgende commando uit:

    # pacman -Syy

Als u twee --refresh of -y flags gebruikt forceert u een refresh van alle paketlijsten ook al beschouwd pacman ze als up-to-date. Uitvoeren van pacman -Syy wanneer er een mirror veranderd is, is een goede gewoonte en zal mogelijke hoofdpijnen voorkomen.

##### Negeren van paketten

Wanneer u het commando "pacman -Syu" uitvoert, wordt uw gehele system geüpdatet. Het is mogelijk dat niet wilt dat een bepaald paket wordt geüpgraded. Een voorbeeld zou de kernel (kernel26) of een paket waarvoor een upgrade problemen met het systeem op zou leveren kunnen zijn. In dit geval heeft u twee opties; de paketten die u over wilt slaan aangeven in de pacman commandoregel met behulp van de --ignore optie (zie pacman -S --help voor details) of het permanent aangeven van de paketten die u wilt overslaan in uw /etc/pacman.conf bestand:

    IgnorePkg = kernel26

De typische manier om Arch te gebruiken is het gebruik van pacman om alle paketten te installeren tenzij er geen paket beschikbaar is, in welk geval u uw eigen paket kunt bouwen met ABS. Veel paket build scripts die door gebruikers worden aangeleverd zijn ook beschikbaar in de AUR.

Normaal gesproken houdt u uw systeem up-to-date met pacman -Syu, in plaats van het upgraden van specifieke paketten. U kunt indien u dat wenst afwijken van deze standaardmethode; wees wel gewaarschuwd over het feit dat er een grotere kans is dat de dingen niet gaan zoals u het had bedoeld en een defect systeem op kan leveren. De meerderheid van klachten onstaan met selectief upgraden, ongebruikelijke compilatie of het uitvoeren van een onjuiste installatie van software. Gebruik van IgnorePkg in /etc/pacman.conf wordt daarom ontmoedigd, en zou enkel spaarzaam moeten worden gebruikt, als u weet waar u mee bezig bent.

##### Negeren van Configuratie Bestanden

In dezelfde strekking, kunt u ook uw configuratie-/systeembestanden "beschermen" tegen overschrijven tijdens "pacman -Su" met behulp van de volgende optie in uw /etc/pacman.conf

    NoUpgrade = etc/lilo.conf boot/grub/menu.lst

### Updaten van het Systeem

U bent nu klaar om het gehele systeem te upgraden. Voordat u dat doet, lees het nieuws (en optioneel de announce mailing list). Vaak voorzien de ontwikkelaars in belangrijke informatie over fixes of bekende problemen. Het raadplegen van deze pagina's voor iedere upgrade is een goede gewoonte.

Sync, refresh, en upgrade uw gehele systeem met:

    # pacman -Syu

U kunt ook gebruiken:

    # pacman --sync --refresh --sysupgrade

pacman zal nu een verse kopie van de master paketlijst van de server(s) die in pacman.conf(5) gedefinieerd staan downloaden en alle beschikbare upgrades uitvoeren. (Er kan u worden gevraagd pacman zelf te upgraden op dit moment. Indien dit het geval is, kes yes, en voer dan opnieuw het pacman -Syu commando uit wanneer dit gebeurd is.)

Herstart wanneer er een kernel upgrade heeft plaatsgevonden.

Note: Zo nu en dan vinden er configuratieveranderingen plaats tijdens een update waarbij gebruikersinput nodig is; lees de output van pacman voor relevante informatie.

Als de boodschappen te snel voorbijkomen om te lezen, kunt u ze later nog eens bekijken in /var/log/pacman.log.

Zie Package Management FAQs voor antwoorden op veel gestelde vragen met betrekking tot updaten en het beheren van uw paketten.

#### De schoonheid van het Arch rolling release model

Onthoud dat Arch een rolling release distributie is. Dit betekent dat er nooit een reden is om het systeem te herinstalleren of uitgebreide systeem rebuilds uit te voeren om naar de nieuwste versie te upgraden. Het regelmatig uitvoeren van pacman -Syu houdt uw systeem up-to-date en "on the bleeding edge". Na de upgrade is het systeem op zijn nieuwst. Herstart indien er een kernel upgrade heeft plaatsgevonden.

#### Bekend raken met pacman

pacman is de beste vriend van de Arch gebruiker. Het wordt sterk aanbevolen om te leren hoe de pacman(8) tool gebruikt kan worden. Probeer:

    man pacman

Bekijk het einde van dit artikel, en zoek de pacman wiki entries op.

### Toevoegen van een user en organisatie van groups

`UNIX` is een omgeving voor meerdere gebruikers. Het is niet verstandig dagelijkse werkzaamheden gebruikmakend van het root account. Het is meer dan onverstandig; het is gevaarlijk. Root is voor administratieve taken. Voeg in plaats daarvan een normaal, niet-root gebruikersaccount aan met behulp van het `/usr/sbin/useradd` programma:

    # useradd -m -G [groepen] -s [login_shell] [gebruikersnaam]

- -m Creëert een home directory voor de gebruiker in /home/gebruiksnaam. In deze home directory kan een gebruiker bestanden schrijven, verwijderen, programma's installeren, etc. De home directories van gebruikers zullen hun data en persoonlijke configuratiebestanden bevatten, de zogenaamde 'dot bestanden' (hun naam wordt voorafgegaan door een punt), welke 'verborgen' zijn. (Om dotbestanden te kunnen bekijken, schakel de juiste optie in uw file manager in of voer ls met de -a optie uit.) Als er een conflict is tussen een configuratiebestand van een gebruiker (onder /home/username) en globaal, (normaal gesproken onder /etc/) hebben de instellingen van het bestand van de gebruiker voorrang. Dotbestanden die doorgaans door de gebruiker worden aangepast zijn onder andere de .xinitrc en .bashrc bestanden. Dit zijn de configuratiebesstanden voor xinit en Bash. Zij staan de gebruiker toe om de window manager die bij het inloggen wordt gestart te wijzigen en zo ook aliases, gebruikerspecificieke commando's en omgevingsvariabelen. Wanneer er een gebruiker wordt gecreëerd, worden de dotbestanden uit de /etc/skel directory gehaald waar de voorbeeldbestanden van het systeem verblijven.
- -G Een lijst van aanvullende groepen waarvan de gebruiker ook lid is. Iedere groep wordt van de volgende onderscheiden met een komma, zonder spaties. De standaard is dat de gebruiker enkel deel uitmaakt van de de oorspronkelijke groep (users).
- -s De naam van de login shell van de gebruiker. Wanneer dit veld leeg wordt gelaten zal het systeem de standaard login shell selecteren.

Nuttige groepen voor de niet-root gebruiker zijn:

- audio - voor taken die met de geluidskaart en daaraan gerelateerde software te maken hebben
- floppy - voor toegang tot een floppy, indien van toepassing
- lp - voor het uitvoeren van printtaken
- optical - voor het beheren van taken die betrekking hebben op de optische schij(f/ven)
- storage - voor het beheren van opslag apparaten
- video - voor video taken en 3d acceleratie
- wheel - voor het gebruik van sudo/su
- power - gebruikt met power opties (bv. afsluiten met de uit knop)

Een typisch voorbeeld, waarbij een user genaamd 'archie" wordt toegevoegd en de login shell als bash wordt gespecificeerd:

    # useradd -m -G users,audio,lp,optical,storage,video,wheel,power -s /bin/bash archie

Voeg vervolgens een wachtwoord voor de nieuwe gebruiker toe met `/usr/bin/passwd`.

Een voorbeel voor onze gebruiker, 'archie':

    # passwd archie

(U zult worden gevraagd een nieuw `UNIX` wachtwoord op te geven.)

Uw nieuwe niet-root gebruiker is nu aangemaakt, compleet met een home directory en een login wachtwoord.

Zie het Groups artikel en bekijk de man pagina's voor `usermod(8)` en `gpasswd(8)` voor verdere informatie.

Wanneer er een fout optreedt, of indien u deze gebruikersaccount wilt verwijderen omdat u bijvoorbeeld een andere naam wilt gebruiken, gebruik dan `/usr/sbin/userdel`:

    # userdel -r [gebruikersnaam]

- -r Bestanden in de home directory van de gebruiker worden verwijderd tesamen met de home directory zelf en de mail spool van de gebruiker.

### Installatie en organisatie van Sudo (Optioneel)

Om Sudo te installeren:

    # pacman -S sudo

Om een gebruiker als sudo gebruiker (een "sudoer") toe te voegen, moet het visudo commando als root worden uitgevoerd. Als u nog niet weet hoe u vi moet gebruiken, kunt u de EDITOR environment variabele aanpassen om de editor van uw keuze te gebruiken voordat u visudo aanroept. b.v.:

    # EDITOR=nano visudo

Als u op uw gemak bent met vi, roep het visudo commando dan aan zonder de EDITOR=nano variabele:

    # visudo

Dit opent het /etc/sudoers bestand in een speciale sessie van vi. visudo kopieert het bestand zodat een tijdelijk bestand kan worden aangepast, past het aan met een editor, (standaard met vi), en checkt vervolgens de zinvolheid van het bestand. Als het hier doorheen komt, overschrijft het tijdelijke bestand het origineel met de correcte permissies.

WAARSCHUWING: Pas /etc/sudoers niet direct met een editor aan; fouten in de syntax kunnen tot ongewenste resultaten lijden (zoals het onbruikaar maken van het root account). U moet het visudo commando gebruiken om /etc/sudoers aan te passen.

Om de gebruiker volledige root privileges te geven wanneer hij/zij een commando voorafgegaan door "sudo" uitvoert, voeg de volgende regel toe:

    USER_NAME   ALL=(ALL) ALL

waar USER_NAME de gebruikersnaam van de persoon is.

Voor meer informatie, zoals de sudoer <TAB> completion, zie Sudo

## Deel II: Installatie en configuratie van X en ALSA

### Configuratie van geluid met alsamixer

De Advanced Linux Sound Architecture (bekend onder het acroniem ALSA) is een kernel component van Linux bedoeld om het originele Open Sound System (OSS) te vervangen teneinde in drivers voor geluidskaarten te kunnen voorzien. Behalve deze drivers, bevat ALSA ook een user space library voor applicatie-ontwikkelaars die driver-eigenschappen met een hoger API niveau dan dat van directe interactie met de kernel drivers willen gebruiken.

Note: Alsa zit bij in de Arch mainline kernel en udev zal automatisch uw hardware onderzoeken tijdens het opstarten, waarbij de corresponderende kernel module wordt geladen voor uw geluidskaart. Daarom zou het geluid al moeten werken, maar is standaard gemute.
Note: OSS4.1 is gereleased onder een vrije licentie en wordt over het algemeen beschouwd als een sterke verbetering ten aanzien van oudere OSS versies. Als u problemen heeft met ALSA, of simpelweg een andere optie wilt, kunt u ook voor OSS4.1 kiezen. Instructies kunnen gevonden worden in OSS

Het alsa-utils paket bevat het alsamixer userspace programma, waarmee we het audio apparaat vanuit de console kunnen configureren. (U kunt alsamixer later ook vanuit een X omgeving draaien.)

De kernel bevat standaard snd_pcsp. In de meeste gevallen wordt dit geladen voordat uw "echte" geluidskaart wordt geladen. snd_pcsp is een alsa module voor uw interne pc speaker.

Om snd_pcsp als laatste te laten laden, voeg dan het volgende toe aan

/etc/modprobe.d/modprobe.conf

    options snd-pcsp index=2

Indien u snd_pcsp helemaal niet wilt laden kunt u het volgende toevoegen aan

/etc/rc.conf

    MODULES=(... !snd_pcsp)

Note: U moet alle geluidsmodules uitschakelen en herladen voordat de veranderingen in werking treden. Het is misschien gemakkelijker het systeem opnieuw op te starten. U beslist.

Installeer het alsa-utils paket:

     # pacman -S alsa-utils

Heeft u uw normale gebruiker aan de audio groep toegevoegd? Zo niet, gebruik dan `/usr/bin/gpasswd`. Doe als root:

    # gpasswd -a uwgebruikersnaam audio

Als normale, niet-root gebruiker, roep `/usr/bin/alsamixer` aan:

    # su - uwgebruikersnaam
    $ alsamixer

Unmute de Master en PCM kanelen door erheen te scrollen met de cursortoetsen links/rechts en M in te drukken. Verhoog de volumes met de cursortoets omhoog. (70-90 Zou een veilig bereik moeten zijn.) Sommige machines, (zoals de Thinkpad T61), hebben een Speaker kanaal dat ook unmuted en aangepast moet worden. Verlaat alsamixer door op ESC te drukken.

#### Geluidstest

Verzeker uzelf ervan dat uw speakers goed staan aangesloten, en test uw geluidsconfiguratie als normale gebruiker met `/usr/bin/aplay`:

    $ aplay /usr/share/sounds/alsa/Front_Center.wav

U zou een zeer elegante dame moeten horen zeggen, "Front, center."

Sluit de normale gebruiksers-shell af en voer `/usr/bin/alsactl` uit als root:

    $ exit
    # alsactl store

Dit creëert een '/etc/asound.state', waarin de alsamixer instellingen worden opgeslagen.

Voeg ook de alsa daemon toe aan de DAEMONS sectie in /etc/rc.conf om automatisch de mixer instellingen bij het opstarten te herstellen.

    # nano /etc/rc.conf
    DAEMONS=(syslog-ng network crond alsa)

Merk op dat de alsa daemon slechts de mixer volumeniveaus herstelt bij het opstarten door /etc/asound.state te lezen. Het staat los van de alsa audio library (en het kernel API niveau).

Uitgebreide informatie is beschikbaar in het ALSA wiki artikel.

### Installatie van X

See Xorg.

### Configuratie van X

#### Wat is het xorg.conf bestand?

/etc/X11/xorg.conf is het hoofdconfiguratiebestand voor uw X Window Systeem, de basis van uw Graphical User Interface. Het is een tesktbestand verdeeld in secties en subsecties. Belangrijke secties zijn Files, InputDevice, Module, Monitor, Modes, Screen, Device, and ServerLayout. Secties kunnen in meerdere volgordes voorkomen en er kan meer dan een sectie van iedere soort bestaan, bijvoorbeeld, als u meer dan een monitor heeft, of als uw laptop zowel een trackpoint als een muis heeft.

U zult standaard niet over een Xorg configuratiebestand beschikken, omdat de nieuwste versies van Xorg autodetectie hebben. Als de autodetectie naar tevredenheid werkten u heeft geen speciale functies zoals aiglx, compositing en dergelijke nodig, mag u in het aanmaken van een xorg.conf bestand verzaken.

#### Creatie /etc/X11/xorg.conf

Gevorderde gebruikers hebben wellicht de wens hun eigen xorg.conf bestand op te stellen. U kunt echter ook het `/usr/bin/Xorg` programma gebruiken met de -configure optie om een basaal configuratiebestand te genereren; do als root:

    # Xorg -configure

Dit creëert een configuratiebestand op /root/xorg.conf.new

#### Test X

Om de X server te testen, voer uit:

    # X -config /root/xorg.conf.new

X zou moeten starten met de witte, holle vector X in het midden van het scherm, die zou moeten reageren op de bewegingen van een muis, trackpoint of touchpad. Gebruik CTRL-Alt-Backspace om X te sluiten.

#### Alternatieve xorg.conf generering

- Wanneer uw machine beschikt over een succesvol geconfigureerd xorg.conf bestand onder een andere distributie met dezelfde Xorg versie, kunt u dit simpelweg kopiëren naar uw huidige Arch systeem.
- Indien Xorg -configure geen bruikbare xorg.conf genereert, kunt u ook het `/usr/bin/hwd` programma gebruiken. Installeer met:

    # pacman -S hwd

En voer uit met

    # hwd -xa

Note: Op het moment van schrijven, genereert hwd een xorg.conf bestand met een ongeldige regel voor nieuwere xorg paketten. Na het gebruik hiervan, moet u de RgbPath regel onder Section "Files" met nano /etc/X11/xorg.conf of uw equivalent, als root/sudo verwijderen of als commentaar markeren.

- U kunt ook het `/usr/bin/xorgcfg` script proberen:

    # xorgcfg

- Tenslotte, kunt u kiezen voor `/usr/bin/xorgconfig`, die u automatisch zal vragen om hardware informatie om een basaal xorg.conf bestand aan te maken:

    # xorgconfig

Ga verder met Simpele baseline X test

#### Instellen van de keyboard layout

##### Wanneer input hotplugging uitgeschakeld is

Voeg de volgende regels toe aan de "InputDevice" sectie van het /etc/X11/xorg.conf bestand waarin u de keyboard layout en variant aangeeft:

    Option "XkbLayout" "NL"
    Option "XkbVariant" ""

##### Wanneer input hotplugging ingeschakeld is

    # cp /usr/share/hal/fdi/policy/10osvendor/10-keymap.fdi /etc/hal/fdi/policy/
    # nano /etc/hal/fdi/policy/10-keymap.fdi

Pas de "input.xkb.layout" sleutel aan en zo mogelijk ook de "input.xkb.variant" sleutel in dit bestand. Herstart hal:

    # /etc/rc.d/hal restart

Voor meer informatie, zie het artikel Xorg input hotplugging.

### Gebruik van een proprietary Graphics Driver (NVIDIA, ATI)

U kunt er voor kiezen de proprietary video drivers van NVIDIA of ATI te gebruiken.

#### NVIDIA videokaarten

De proprietary drivers van NVIDIA worden doorgaans beschouwd van goede kwaliteit te zijn, en bieden 3D prestaties, daar waar de open source nv driver op dit moment enkel 2D ondersteuning biedt.

Voordat u de grafische kaart gaat configureren is het eerst nodig te weten welke driver u nodig heeft. Arch beschickt op dit moment over verschillende driver paketten die elk voor een bepaalde subset van kaarten geschikt zijn:

Note: De Nvidia-71xx serie proprietary drivers, welke nodig zijn voor zeer oude kaarten zoals TNT en TNT2, zijn verwijderd omdat ze niet werken met de nieuwe Xorg waarvan Arch gebruik maakt, en nvidia de ondersteuning ervoor heeft gestaakt. Wanneer u 71xx nodig heeft kunt u in plaats daarvan gebruik maken van de xf86-video-nv of xf86-video-vesa drivers of u kunt uw kaart upgraden.
Note: Velen ondervinden dezelfde fout met 96xx zoals het hierboven vermelde 71xx probleem met de nieuwe Xorg.

1. nvidia-96xx Wat nieuwere kaarten to aan de GF 4.

2. nvidia-173xx Kaarten uit de Geforce FX serie

3. nvidia Nieuwste GPU's na de GF FX

Raadpleeg de NVIDIA-Homepage om te zien welke voor u geschikt is. Het verschil is enkel voor de installatie; de configuratie werkt bij elke driver op dezelfde wijze.

Selecteer en installeer de gschikte NVIDIA driver voor uw kaart, b.v.:

    # pacman -S nvidia-96xx

Het NVIDIA paket heeft een programma voor het updaten van uw bestaande /etc/X11/xorg.conf zodat er gebruik gemaakt kan worden van de NVIDIA driver:

    # nvidia-xconfig

Het heeft ook een aantal opties welke voorzien in verdere specifictaies van de inhoud en opties van het xorg.conf bestand. Bijvoorbeeld,

    # nvidia-xconfig --composite --add-argb-glx-visuals

Voor meer gedetailleerde informatie, zie nvidia-xconfig(1).

Enkele nuttige tweak opties in de device sectie zijn (houd er rekening mee dat deze op uw systeem wellicht niet werken):

           Option          "RenderAccel" "true"
           Option          "NoLogo" "true"
    # Ik heb de volgende twee opties niet gevonden in de nvidia driver README.
    # Waar zijn ze voor? Wat doen ze? Werken ze nog steeds? Zijn ze nuttig?
           Option          "AGPFastWrite" "true"
           Option          "EnablePageFlip" "true"

Zorg ervoor dat alle instanties van DRI commented out zijn:

    #    Load        "dri"

Dubbelcheck uw /etc/X11/xorg.conf om er zeker van te zijn dat uw standaard depth, horizontal sync, vertical refresh, en resoluties acceptabel zijn.

Update de kernel module dependencies met behulp van `/sbin/depmod`:

    # depmod -a

(Een herstart is wellicht nodig.) Verdere instructies voor nvidia configuratie kunnen gevonden worden in het NVIDIA artikel.

Ga door met Simpele baseline X test

#### ATI videokaarten

ATI bezitters hebben twee opties wat betreft drivers. Als u niet zeker weet welke driver u moet gebruiken, probeer dan eerst de open-source variant. De open-source driver voorziet in de meeste behoeften en geeft over het algemeen het minst problemen.

Installeer de proprietary ATI Driver met

    # pacman -S catalyst

Gebruik het aticonfig programma op de xorg.conf aan te passen.

Installeer de open-source ATI Driver met

    # pacman -S xf86-video-ati

Momenteel zijn de prestaties van de open-source driver nog niet op het niveau van die van de proprietary driver. Het heeft ook geen TV-out, dual-link DVI support, en de mogelijkheid voor andere eigenschappen. Aan de andere kand, het ondersteunt Aiglx en heeft een betere dual-head ondersteuning.

Note: De nieuwste proprietary driver ondersteunt AIGLX nog niet. Om Compiz of Beryl te gebruiken, voeg de optie "AIGLX" "True" aan de sectie ServerFlags toe en de optie "Composite" "True" aan die van Extensions.

Gevorderde instructies voor ATI configuratie kunnen worden gevonden in de ATI wiki.

### Simpele baseline X test

Op dit moment zou xorg geïnstalleerd moeten zijn, met een geschikte video driver en een /etc/X11/xorg.conf configuratiebestand. Indien u snel uw configuratie wilt testen, om er zeker van te zijn dat u X succesvol vanuit de command line kunt starten voordat u een complete desktop environment installeert, kunt u dit doen door xterm aan te roepen. Xterm is een zeer simpele terminal emulator die in de XServer environment draait; het wordt als deel van de basis xorg paketten geïnstalleerd. Gevorderde gebruikers die bekend zijn met het configureren van X kunnen er voor kiezen deze stap over te slaan.

#### Configuratie ~/.xinitrc

Een van de belangrijkste functies van dit bestand is het voorschrijven welke X Window client wordt aangeroepen met het /usr/bin/startx en/of /usr/bin/xinit programma op een per-gebruiker's basis. (Het startx script is slechts een front end voor het meer veelzijdige xinit commando.) Er zijn grote hoeveelheden extra configureerbare specificaties en commando's die ook kunnen worden toegevoegd aan ~/.xinitrc wanneer u uw systeem verder aan het configureren bent.

Note: .xinitrc is een zogenaamd 'dot' (.) bestand. Bestanden in een UNIX bestandssyteem die worden voorafgegaan door een punt (.) zijn 'verborgen', en zijn niet te zien met een normaal 'ls' commando, normaal gesproken om de directories netjes te houden. Dot bestanden kunnen gezien worden met het commando ls -a. De 'rc' vertoont Run Commando's en geeft simpelweg aan dat het een configuratiebestand is. Omdat het bepaalt hoe een programma draait, wordt er ook wel gezegd dat het (hoewel historisch incorrect) voor "Run Control" staat.

startx/xinit zal de X server en clients starten. Om de te draaien client vast te stellen, zal startx/xinit eerst proberen het .xinitrc bestand in de home directory van de gebruiker te draaien. Wanneer het ~/.xinitrc bestand niet bestaat, wordt er teruggevallen om de standaarden vanuit de globale xinitrc uit dexinit library directory; /etc/X11/xinit/xinitrc, waarvan de standaarden zijn gericht op het gebruik van de TWM window manager. (Vandaar dat als u startx aanroept zonder een ~/.xinitrc file, er een TWM sessie start.) Verdere details zijn in de .xinitrc wiki entry te vinden.

Schakel over op een normale, non-root gebruiker:

    # su - uwgebruikersnaam

- /etc/skel/ bevat bestanden en directories om te voorzien in bepaalde standaarden voor nieuw aangemaakte gebruikersaccounts. De naam skel is afgeleid van het woord skelet, omdat de bestanden erin de basisstructuur bevatten voor de home driectories van gebruikers.
- Indien u geïnstalleerd heeft met een verse (Core) install, bevat dit niet de X window manager, dus .xinitrc bestaat niet in `/etc/skel`. Gebruik in plaats daarvan het voorbeeld dat hier wordt gegeven.

Kopieer het voorbeeld xinitrc bestand vanuit /etc/skel/ naar uw home directory:

    $ cp /etc/skel/.xinitrc ~/

Pas het bestand aan `~/.xinitrc` en voeg `exec xterm` toe zodat het hierop lijkt:

    #!/bin/sh
    #
    # ~/.xinitrc
    #
    # Executed by startx (run your window manager from here)
    #
    exec xterm
    # exec wmaker
    # exec startkde
    # exec icewm
    # exec blackbox
    # exec fluxbox

Note: Verzeker uzelf ervan dat er maar één uncommented exec regel in uw `~/.xinitrc` voorkomt.

Hieronder zal dit bestand opnieuw worden aangepast om de desktop environment/window manager van uw keuze in aan te geven.

#### Uitvoeren van de test

Test uw instellingen door X als normale, non-root gebruiker te starten, met:

    $ startx

of

    $ xinit

Er zou een xterm sessie geopend moeten worden. U kunt daarin uw keyboard en diens layout testen.

U kunt de X Server verlaten met `Ctrl+Alt+Backspace`, of door "exit" te typen. Indien u problemen ondervindt met het starten vanX, kunt u kijken of u errors terugvindt in het `/var/log/Xorg.0.log` bestand en op de output van de console vanuit waar u X had gestart.

Wanneer u de test succesvol kunt draaien en daarmee dus een goed geconfigureerde /etc/X11/xorg.conf heeft, bent u ervan verzekerd dat uw DE/WM soepel zal werken.

Gevorderde instructies voor Xorg configuratie kunnen worden gevonden in het Xorg artikel.

## Deel III: Installatie en configuratie van een desktop omgeving

Terwijl het X Window Systeem de basis neerzet voor het opbouwen van een graphical user interface (GUI), werkt een Desktop Environment (DE) daar bovenop en kan in samenwerking met X in een compleet functionerende en dynamsiche GUI voorzien. Een DE voorziet doorgaans in een window manager, iconen, applets, vensters, toolbars, mappen, wallpapers, en een set applicaties en mogelijkheden zoals het verslepen van bestanden. De specifieke functionaliteiten en ontwerpen van iedere DE zullen elk op hun eigen wijze uw gehele omgeving en beleving beïnvloeden. Daarom is het uitkiezen van een DE een zeer subjectieve en persoonlijke overweging. Kies de omgeving die het meest aan uw wensen voldoet.

- Indien u iets wenst wat compleet is en gelijkend aan Windows en Mac OS X, is KDE een goede keuze
- Indien u iets wilt wat iets meer minimalistisch, wat het K.I.S.S. principe nauwer volgt, is GNOME een goede keuze
- Xfce wordt doorgaans beschouwd als vergelijkbaar met GNOME, maar lichter en minder veeleisend betreffende systeembronnen, maar toch visueel aantrekkelijk en voorziend in een complete omgeving.
- LXDE is een minimale DE gebaseerd op de Openbox window manager. Het voorziet in de meeste dingen die nodig zijn voor een moderne desktop terwijl het relatief zuinig is betreffende het gebruik van systeembronnen. LXDE is een goede keuze voor diegenen die een snelle manier zoeken om een gepreconfigureerd Openbox systeem te installeren.

Indien u een lichtere, zuinigere GUI wilt die u handmatig kunt instellen, kunt u ervoor kiezen slechts een Window Manager, of WM, te installeren. Een WM bepaalt de manier van plaatsen en het uiterlijk van applicatievensters in samenspraak met het X Window Systeem maar voorziet standaard niet in panels, aplets, iconen, applicaties, enz.

- Lichtgewicht floating WM's zijn: Openbox, Fluxbox, fvwm2, Windowmaker, Pekwm, en TWM.
- Als u iets compleet anders zoekt, kunt u proberen Awesome, ion, wmii, dwm, or xmonad.

### Installatie van Fonts

Op dit moment kan het zo zijn dat u tijd wilt besparen door visueel aantrekkelijke, true type fonts te installeren, voordat u een desktop environment/window manger installeert. Dejavu en bitstream-vera zijn goede fontsets voor algemeen gebruik. U wilt misschien ook de Microsoft fontsets, die vooral populair zijn op websites.

Installeer met:

    # pacman -S ttf-ms-fonts ttf-dejavu ttf-bitstream-vera

### ~/.xinitrc (opnieuw)

Als niet-root gebruiker, pas uw /home/gebruikersnaam/.xinitrc aan om de te gebruiken DE te specificeren. Hierdoor kunt u voortaan startx/xinit vanuit de shell gebruiken om de DE/WM van uw keuze te openen `~/.xinitrc`.

Uncomment of voeg de 'exec ..' regel toe van de te gebruiken desktop environment/window manager. Enige voorbeelden volgen hieronder:

Voor de Xfce4 desktop environment:

     exec startxfce4

Voor de KDE desktop environment:

     exec startkde

Een startkde of startxfce4 commando start de KDE of Xfce4 desktop environment. Dit commande eindigt niet totdat u uitlogt van de DE. Normaalgesproken zou de shell wachten totdat KDE beëindigd is om vervolgens het volgende commando uit te voeren. Het "exec" voorvoegsel bij dit commando vertelt de shell dat dit het laatste commando is, zodat de shell niet hoeft te wachten op een opvolgend commando.

Let er op dat er slechts een uncommented exec regel in uw `~/.xinitrc` aanwezig is.

Ga door hieronder, met het installeren van de DE/WM van uw keuze.

- GNOME
- KDE
- Xfce
- LXDE
- Openbox
- Fluxbox
- fvwm2

### GNOME

#### Over GNOME

Het GNU Network Object Model Environment. Het GNOME project voorziet in twee dingen: het GNOME desktop environment, een intuïtieve en aantrekkelijke desktop voor gebruikers, en het GNOME ontwikkelingsplatform, een extensief framework voor het maken van applicaties die in de rest van de desktop integreren.

#### Installatie

Installeer de basis GNOME omgeving met:

    # pacman -S gnome

Aanvullend kunnen de extra's worden geïnstalleerd:

    # pacman -S gnome-extra

Het is veilig alle paketten te installeren die in het extra paket zitten.

#### Nuttige DAEMONS voor GNOME

Bedenk u dat een daemon een programma is dat op de achtergrond draait, wachtend op gebeurtenissen en aanbiedend van diensten. Sommige Xfce gebruikers hebben de voorkeur de hal daemon te gebruiken. De hal daemon zorgt, naast andere dingen, voor het automatisch mounten van schijven, optische schijven, en USB sticks/thumbdrives voor het gebruik in de GUI. De fam daemon voorziet in het real-time representeren van bestandsveranderingen in de GUI, direct toegang biedend tot nieuw geïnstalleerde programma's, of veranderingen binnen het bestandssysteem. De hal en fam paketten worden geïnstalleerd bij de installatie van Xfce, maar moeten worden aangeroepen om nuttig te zijn.

Starten van hal en fam:

    # /etc/rc.d/hal start

    # /etc/rc.d/fam start

Voeg deze vervolgens toe aan de DAEMONS sectie in /etc/rc.conf, zodat ze worden gestart bij het opstarten:

    # nano /etc/rc.conf

    DAEMONS=(syslog-ng network crond alsa hal fam gdm)

(Indien u er de voorkeur aan geeft in de console in te loggen en handmatig X te starten, laat gdm dan weg.)

Wellicht wilt een grafische login manager. Voor GNOME is de gdm daemon een goede keuze.

Als root:

    # pacman -S gdm

Als normale gebruiker, start X:

    $ startx

of

    $ xinit

Als ~/.xinitrc niet voor GNOME geconfigureerd is, kunt u het altijd starten met xinit, gevolgd door het pad naar GNOME:

    $ xinit /usr/bin/gnome-session

Gevorderde instructies voor het installeren en ceonfigureren van GNOME kunnen gevonden worden in het GNOME artikel. Gefeliciteerd! Welkom in uw GNOME desktop environment op uw nieuwe Arch Linux systeem! Indien u dit wenst kunt u verder gaan met Tweaks and finishing touches, of de rest van de informatie hieronder. Wellicht bent u ook geïnteresseerd in het Post Installation Tips wiki artikel.

#### Eye Candy

Standaar komt GNOME niet met veel thema's en iconen. Wellicht wilt u een wat aantrekkelijkere aankleding voor GNOME:

Een mooie gtk (gui widget) thema engine (bevat thema's) is de murrine engine. Installeer deze met:

    # pacman -S gtk-engine-murrine

Zodra dit is geïnstalleerd, kunt u het selecteren in de System -> Preferences -> Appearance -> Theme tab.

De Arch Linux repositories bevatten ook een paar mooie thema's en engines. Installeer het volgende om dit zelf te kunnen zien:

    # pacman -S gtk-engines gtk2-themes-collection gtk-aurora-engine gtk-candido-engine gtk-rezlooks-engine

U kunt nog veel meer thema's, iconen, en wallpapers vinden op GNOME-Look.

### KDE

#### Over KDE

De K Desktop Environment. KDE is een krachtige Free Software grafische desktop omgeving voor GNU/Linux en `UNIX` workstations. Het combineert gebruiksgemak, It combines ease of use, eigentijdse functionaliteit, en uitstekend grafisch ontwerp met de technologische superioriteit van `UNIX`-achtige operating systems.

#### Installatie

Kies een van de volgende methoden, en ga dan door met Handige KDE DAEMONS:

1. Het kde paket is de officiële en complete vanilla KDE 4.1 en verblijft in de Arch [extra] repo.

Installeer dit eerst:

    # pacman -S zlib shared-mime-info

Installeer met pacman:

    # pacman -S kde

2. Als alternatief bestaat er een project genaamd KDEmod (hiervoor bekend als het Chakra project). Het is een exclusief voor Arch Linux, community-gedreven systeem, ontworpen voor moduleerbaarheid en biedt de keuze tussen KDE 3.5.10 of 4.x.x. KDEmod kan worden geïnstalleer met pacman, nadat de juiste repository is toegevoegd aan /etc/pacman.conf. De project website, welke de complete installatie instructies bevat, kan gevonden worden op http://kdemod.ath.cx/.

#### Nuttige KDE DAEMONS

KDE maakt gebruik van de hal (Hardware Abstraction Layer) en fam (File Alteration Monitor) daemons. De kdm daemon is de K Display Manager, die voorziet in een grafische login, indien gewenst.

Bedenk u dat een daemon een programma is dat op de achtergrond draait, wachtend op gebeurtenissen en aanbiedend van diensten. Sommige Xfce gebruikers hebben de voorkeur de hal daemon te gebruiken. De hal daemon zorgt, naast andere dingen, voor het automatisch mounten van schijven, optische schijven, en USB sticks/thumbdrives voor het gebruik in de GUI. De fam daemon voorziet in het real-time representeren van bestandsveranderingen in de GUI, direct toegang biedend tot nieuw geïnstalleerde programma's, of veranderingen binnen het bestandssysteem. De hal en fam paketten worden geïnstalleerd bij de installatie van Xfce, maar moeten worden aangeroepen om nuttig te zijn.

Starten van hal en fam:

    # /etc/rc.d/hal start

    # /etc/rc.d/fam start

Note: De hal daemon gebruikt de dbus daemon, en zal deze automatisch starten.

Pas uw DAEMONS rij aan in /etc/rc.conf:

    # nano /etc/rc.conf

Voeg hal en fam toe aan uw DAEMONS rij, om ze bij het opstarten aan te roepen. Indien u de voorkeur geeft aan een grafische login, van dan ook kdm toe:

    DAEMONS=(syslog-ng network crond alsa hal fam kdm)

Note: Als u KDEmod3 heeft geïnstalleerd in plaats van de normale KDE, gebruik dan kdm3 in plaats van kdm.

- Deze methode zal het systeem starten in runlevel 3, (/etc/inittab standaard, multiuser modus), en start vervolgens KDM als een daemon.

- Sommige gebruikers geven de voorkeur aan een alternatieve methode van het starten van een display manager zoals KDM bij het opstarten door gebruik te maken van de /etc/inittab methode en starten het het systeem in runlevel 5. Zie Toevoegen van een login manager (KDM, GDM, of XDM) om automatisch te starten bij het opstarten voor meer informatie.

- Indien u er de voorkeur aan geeft in te loggen in de console in runlevel 3, en handmatig X te starten, voeg dan kdm niet toe, of comment dit met een uitroepteken, ( ! ).

Probeer nu uw X server te starten als een normale gebruiker:

    $ startx

of

    $ xinit

Gevorderde instructies voor het installeren en configureren van KDE kunnen gevonden worden in het KDE artikel.

Gefeliciteerd! Welkom in uw KDE desktop environment op uw nieuwe Arch Linux systeem! Indien u dit wenst kunt u verder gaan met Tweaks and finishing touches, of de rest van de informatie hieronder. Wellicht bent u ook geïnteresseerd in het Post Installation Tips wiki artikel.

### Xfce

#### Over Xfce

De cholesterolvrije X omgeving. Xfce is, net als GNOME of KDE, een desktop environment, maar is gericht op snel en lichtgewicht zijn terwijl visuele aantrekkelijkheid en gebruiksgemak bewaard blijven. Het bevat een verzameling aan applicaties zoals een root venster app, window manager, bestandsmanager, panel, etc. Xfce is geschreven met de GTK2 toolkit (zoals GNOME) en bevat zijn eigen ontwikkelingsomgeving (libraries, daemons, etc) net als andere grote DE's. In tegenstelling tot GNOME of KDE, is Xfce lichtgewicht en meer ontworpen rond CDE dan Windows of Mac. Het heeft een veel lagere ontwikkelingssnelheid, maar is zeer stabiel en snel. Xfce is uitermate gschikt voor oudere hardware, en zal eveneens uitstekend werken op nieuwere machines.

#### Installatie

Installeer Xfce:

    # pacman -S xfce4

U wenst misschien ook nieuwe thema's en extra's te installeren:

    # pacman -S xfce4-goodies gtk2-themes-collection

Let op: xfce4-xfapplet-plugin (een plugin die het mogelijk maakt GNOME applets in het Xfce4 panelte gebruiken) is onderdeel van de xfce4-goodies groep and is afhankelijk van gnome-panel, welke op zijn beurt weer afhankelijk is van gnome-desktop. Dit is wellicht de moeite waard om in ogenschouw te nemen voordat u met de installatie begint, aangezien het een flink aantal extra dependencies met zich mee brengt.

Indien u na inloggen de 'Tips and Tricks' wilt bewonderen, installeer dan het fortune-mod pakket:

    # pacman -S fortune-mod

#### Nuttige DAEMONS

Bedenk u dat een daemon een programma is dat op de achtergrond draait, wachtend op gebeurtenissen en aanbiedend van diensten. Sommige Xfce gebruikers hebben de voorkeur de hal daemon te gebruiken. De hal daemon zorgt, naast andere dingen, voor het automatisch mounten van schijven, optische schijven, en USB sticks/thumbdrives voor het gebruik in de GUI. De fam daemon voorziet in het real-time representeren van bestandsveranderingen in de GUI, direct toegang biedend tot nieuw geïnstalleerde programma's, of veranderingen binnen het bestandssysteem. De hal en fam paketten worden geïnstalleerd bij de installatie van Xfce, maar moeten worden aangeroepen om nuttig te zijn.

Starten van hal en fam:

    # /etc/rc.d/hal start

    # /etc/rc.d/fam start

Note: De hal daemon gebruikt de dbus daemon, en zal deze automatisch starten.

Pas uw DAEMONS rij aan in /etc/rc.conf:

    # nano /etc/rc.conf

Voeg hal en fam toe aan uw DAEMONS rij, om ze bij het opstarten aan te roepen.

Gevorderde instructies voor het installeren en het configureren van Xfce kunnen worden gevonden in het Xfce artikel.

Indien u het wenst te installeren, zie toevoegen van een login manager (KDM, GDM, of XDM) om automatisch te starten bij het opstarten. Anders kunt u via de console inloggen en uit te voeren:

     $ startxfce4

Gefeliciteerd! Welkom bij uw Xfce desktop omgeving op uw nieuwe Arch Linux systeem! U bent wellicht geïnteresseerd in het Tips voor na de Installatie wiki artikel.

### LXDE

#### Over LXDE

LXDE, (de Lightweight X11 Desktop Environment), is een nieuw project wat gericht is op het voorzien in een moderne desktop omgeving welke lichtgewicht, snel, intuïtief en functioneel is terwijl de gebruik van systeembronnen laag blijft. LXDE verschilt behoorlijk van andere desktop omgevingen, omdat ieder component van LXDE een discrete en onafhankelijke applicatie is, en gemakkelijk kan worden vervangen door een ander programma. Dit modulaire ontwerp rekent af met alle onnodige afhankelijkheden en voorziet in meer flexibiliteit. Details en screenshots zijn beschikbaar op: http://lxde.org/

LXDE voorziet in:

1. De OpenBox windowmanager
2. PCManFM Bestandsmanager
3. LXpanel systeem panel
4. LXSession sessiemanager
5. LXAppearance GTK+ thema wisselaar
6. GPicView image viewer
7. Leafpad simpele text editor
8. XArchiver: Lichtgewicht, snelle, en desktop onafhankelijke gtk+-gebaseerde bestand archiver
9. LXNM (nog in ontwikkeling): Lichtgewicht netwerkmanager voor LXDE die ondraadloze verbindingen ondersteunt

Deze lichtgewicht en veelzijdige tools zorgen samen voor een snelle configuratie, modulariteit and eenvoud.

Installeer LXDE met:

    # pacman -S lxde

Voeg:

    exec startlxde

toe aan uw ~/.xinitrc en start met startx of xinit

Verdere informatie is beschikbaar in het LXDE wiki artikel.

### *box

#### Fluxbox

Fluxbox © is nog een andere windwomanager voor X. Het is gebaseerd op de Blackbox 0.61.1 code. Fluxbox lijkt op blackbox en verwerkt stijlen, kleuren, vensterplaatsing en dergelijke op dezelfde wijze als blackbox (100% thema/stijl compatibiliteit).

Installeer Fluxbox met

    # pacman -S fluxbox fluxconf

Indien u gdm/kdm gebruikt wordt er een nieuwe fluxbox sessie toegevoegd. Anders is het nodig het .xinitrc bestand van de gebruiker aan te passen door het volgende toe te voegen:

    exec startfluxbox

Meer informatie kan worden gevonden in het Fluxbox artikel.

#### Openbox

Openbox is een volgzaam aan de standaarden, snelle, lichtgewichte, uitbreidbare window manager.

Openbox werkt met uw applicaties, en maakt het desktop beheer eenvoudiger. Dit komt omdat de gebruikte aanpak voor de ontwikkeling het tegenovergestelde was van dat wat gebruikelijk was voor window managers. Openbox werd in de eerste plaats zo geschreven dat het aan de standaarden zou voldoen en goed zou werken. Pas toen dat in orde was is het team zich gaan richten op het visuele aspect.

Openbox is volledig functioneel als op zichzelf staande werkomgeving, of kan worden gebruikt als een vervanger voor de standaard window manager binnen de GNOME of KDE desktop omgevingen.

Installeer openbox met

    # pacman -S openbox

Extra configuratie programma's zijn ook beschikbaar, indien gewenst:

    # pacman -S obconf obmenu

Zodra openbox geïnstalleerd is krijgt u het bericht menu.xml & rc.xml te verplaatsen naar ~/.config/openbox/ in uw home directory:

    # su - uwgebruikersnaam
    $ mkdir -p ~/.config/openbox/
    $ cp /etc/xdg/openbox/rc.xml ~/.config/openbox/
    $ cp /etc/xdg/openbox/menu.xml ~/.config/openbox/

rc.xml is het hoofdconfiguratiebestand van Openbox. Het kan met de hand worden aangepast, (of OBconf kan worden gebruikt). menu.xml configureert het rechtermuisknopmenu.

U kunt inloggen in Openbox via de grafische login van KDM/GDM, of vanuit de shell met startx, waarbij u dan het ~/.xinitrc bestand (als niet-root gebruiker) moet hebben aangepast door het volgende toe te voegen:

    exec openbox-session

U kunt OpenBox ook starten vanuit de shell met xinit:

    $ xinit /usr/bin/openbox-session

- Openbox kan ook worden gebruikt als de window manager van GNOME, KDE, en Xfce.

Met KDM hoeft u niets meer te doen; openbox is opgenomen in de lijst met sessies in het menu van KDM.

Enkele handige, lichtgewichte programma's voor OpenBox zijn:

- PyPanel of LXpanel als u een panel wilt
- feh als u een achtergrondafbeelding wilt instellen
- ROX als u een simpele bestands manager wilt (voorziet ook in enkele simpele iconen)
- PcmanFM voor een lichtgewicht maar veelzijdige bestands manager (voorziet ook in functionaliteit met desktop iconen)
- iDesk (beschikbaar in AUR) voorziet in desktop iconen

Meer informatie is beschikbaar in het Openbox artikel.

### fvwm2

FVWM is een extreem krachtige ICCCM-volgzame meervoudig virtueel desktop window manager voor het X window systeem. De ontwikkeling is actief, en de ondersteuning is uitstekend.

Installeer fvwm2 met

    # pacman -S fvwm

fvwm wordt automatisch opgemomen in het sessiemenu van kdm/gdm. Voeg anders

    exec fvwm

toe aan uw gebruiker's .xinitrc.

## Browser, Codecs, Video Speler & Handige Applicaties

### Web Browser

De immer populaire Firefox web browser is beschikbaar via pacman, ondanks dat het niet de officiële merknaam draagt. Daarom heeft het programma dezelfde naam als de codenaam van de ontwikkelversie, Gran Paradiso, wanneer het geopend is.

Installeer met:

    pacman -S firefox

#### Plugins

Zorg ervoor dat 'flashplugin', 'mplayer', en de 'codecs' paketten zijn geïnstalleerd voor een complete webervaring:

    pacman -S flashplugin mplayer codecs

Voor newbies: als u de x86_64 versie van Arch Linux installeert gebruik dan niet, zoals hierboven aangegeven, de flashplugin optie in pacman, dit zal een error veroorzaken. Adobe biedt een 64 bit versie aan van de flash plugin. Zie Install_Flash_on_Arch64

- Let op Ik kon enkel de plugins werkend krijgen door voor alles in '/usr/lib/mozilla/plugins' een expliciete verwijzing te maken naar '~/.mozilla/plugins', met 'mkdir ~/.mozilla/plugins && ln -s /usr/lib/mozilla/plugins/* ~/.mozilla/plugins'

(Het codecs paket bevat de meeste codecs, inclusief die voor Win32, Quicktime en Realplayer9 bestanden.)

#### Gecko Media Player

Een goede vervanging van de verouderde mplayer-plugin, is Gecko Media Player. Stabieler gecombineerd met MPlayer 1.0RC2. (Geen crashes meer met Apple Trailers.)

    pacman -S gecko-mediaplayer

(Let op! Zorg ervoor dat de mplayer-plugin verwijderd is wanneer u deze eerder heeft geïnstalleerd.)

### VLC

VLC Player is een veelzijdige multimedia speler die om kan gaan met veel verschillende formaten, van zowel schijven als van bestanden. Het biedt ook de mogelijkheid multimedia over LAN te streamen. Installeer het met:

    pacman -S vlc

De libdvdcss library voorziet in DVD decodering voor gecodeerde DVD's. Let er op dat het gebruik van libdvdcss in uw land legaal is!

    pacman -S libdvdcss

### Nuttige Applicaties

Voor meer apps, zie Nuttige Applicaties.

Category:

- Nederlands