Declaracin Universal dos Dereitos das Persoas
Prembulo
A liberdade, a xustiza e a paz no mundo teen por base o recoecemento da dignidade intrnseca e dos dereitos iguais e inalienables de tdolos membros da familia humana; 

O descoecemento e o menosprezo dos dereitos da persoa orixinaron actos de barbarie aldraxantes para a conciencia da humanidade; proclamouse, como a aspiracin mis elevada da persoa, o advento dun mundo no que os seres humanos, liberados do temor e da miseria, disfruten da liberdade de palabra e da liberdade de crenzas; 
Esencial que os dereitos da persoa sexan protexidos por un rxime de dereito, co fin de que a persoa non se vexa compelida  supremo recurso da rebelin contra a tirana e a opresin; 
Tamn esencial promover o desenvolvemento de relacins amigables entre as nacins; 
Os pobos das Nacins Unidas reafirmaron na Carta a sa fe nos dereitos fundamentais da persoa, na dignidade e o valor do ser humano e na igualdade de dereitos de homes e mulleres; declarronse resoltos a promover o progreso social e a elevar o nivel de vida dentro dun concepto mis amplo de liberdade; 
Os estados membros comprometronse a asegurar, en cooperacin coa Organizacin das Nacins Unidas, o respecto universal e efectivo s dereitos e liberdades fundamentais da persoa; e 
Unha concepcin comn destes dereitos e liberdades  da maior importancia para o pleno cumprimento de dito compromiso; 
A Asemblea Xeral proclama a presente Declaracin Universal dos Dereitos da Persoa como ideal comn polo que tdolos pobos e nacins se deben esforzar, para que tanto os individuos coma as institucins, inspirndose constantemente nela, promovan, mediante o ensino e a educacin, o respecto a estes dereitos e liberdades, e aseguren, por medidas progresivas de carcter nacional e internacional, o seu recoecemento e aplicacin universais e efectivos, tanto entre os pobos dos estados membros coma entre os dos territorios colocados baixo a sa xurisdiccin. 
Artigo 1. 
Tdolos seres humanos nacen libres e iguais en dignidade e dereitos e, dotados como estn de razn e conciencia, dbense comportar fraternalmente uns cos outros. 
Artigo 2. 
Toda persoa ten os dereitos e liberdades proclamados nesta Declaracin, sen distincin ningunha de raza, cor, sexo, idioma, relixin, opinin poltica ou de calquera outra ndole, orixe nacional ou social, posicin econmica, nacemento ou calquera outra condicin. Ademais, non se far ningunha distincin baseado na condicin poltica, xurdica ou internacional do pas ou territoiro da xurisdiccin do cal dependa unha persoa, tanto se se trata dun pas independente coma dun territorio baixo administracin fiduciaria, non autnomo ou sometido a calquera outra limitacin de soberana. 
Artigo 3. 
Todo individuo ten dereito  vida,  liberdade e  seguridade da sa persoa. 
Artigo 4. 
Ningun estar sometido  escravitude nin a servidume; a escravitude e a trata de escravos est prohibida en tdalas sas maneiras. 
Artigo 5. 
Ningun ser sometido a torturas nin a penas ou tratos crueis, inhumanos e aldraxantes. 
Artigo 6.
Todo ser humano ten dereito, en tdalas partes,  reconecemento da sa persoalidade. 
Artigo 7. 
Todos son iguais perante a lei e teen, sen distincin, dereito  igual proteccin da lei. Todos teen dereito  igual proteccin contra todo acto discriminatorio que infrinxa esta Declaracin e contra toda provocacin a tal acto. 
Artigo 8.
Toda persoa ten dereito a un recurso efectivo, perante os tribunais nacionais competentes, que a ampare contra os actos que violen os seus dereitos fundamentais recoecidos pola constitucin ou pola lei. 
Artigo 9. 
Ningun poder ser arbitrariamente detido, preso nin desterrado. 
Artigo 10. 
Toda persoa ten dereito, en condicins de plena igualdade, a ser oda publicamente e con xustiza por un tribunal independente e imparcial, para determinar os seus dereitos e obrigas ou para o exame de calquera acusacin contra ela en materia penal. 
Artigo 11.
1. Toda persoa acusada de delicto ten o dereito a que se presuma a sa inocencia mentres non se probe a sa culpabilidade, conforme  lei e en xuzo pblico no que se lle asegurasen tdalas garantas precisas para a sa defensa. 
2. Ningun ser condenado por actos ou omisins que no momento de se cometer non fosen delictivos segundo o dereito nacional ou internacional. Tampouco se impor pena mis grave que a aplicable no momento de cometer o delicto. 
Artigo 12.
Ningun ser obxecto de inxerencias arbitrarias na sa vida privada, a sa familia, o seu domicilio ou a sa correspondencia, nin de ataques  sa honra ou  sa reputacin. Toda persoa ten dereito  proteccin da lei contra estas inxerencias ou ataques. 
Artigo 13. 
1. Toda persoa ten dereito a circular libremente e a elixir a sa residencia no territorio dun estado. 
2. Toda persoa ten dereito a sar de calquera pas, incluso do propio, e a voltar  seu pas. 
Artigo 14.
1. En caso de persecucin, toda persoa ten dereito a buscar asilo, e a disfrutar del, en calquera pas. 
2. Este dereito non poder ser invocado contra unha accin xudicial realmente orixinada por delictos comns ou por actos opostos s propsitos e principios das Nacins Unidas. 
Artigo 15.
1. Toda persoa ten dereito a unha nacionalidade. 
2. Ningun ser privado arbitrariamente da sa nacionalidade nin do dereito a cambiar de nacionalidade. 
Artigo 16.
1. Os homes e as mulleres, a partir da idade nbil, teen dereito, sen ningunha restriccin por motivos de raza, nacionalidade ou relixin, a casar e fundar unha familia; disfrutarn de iguais dereitos en canto  matrimonio, durante o matrimonio e no caso de disolucin do matrimonio. 
2. S mediante libre e pleno consentimento dos futuros cnxuxes se poder contraer o matrimonio. 
3. A familia  o elemento natural e fundamental da sociedade e ten dereito  proteccin da sociedade e do estado. 
Artigo 17. 
1. Toda persoa ten dereito  propiedade, individual e colectivamente. 
2. Ningun ser privado arbitrariamente da sa propiedade. 
Artigo 18.
Toda persoa ten dereito  liberdade de pensamento, de conciencia e de relixin; este dereito incle a liberdade de cambiar de relixin ou de crenza, as como a liberdade de manifestar a sa relixin ou a sa crenza, individual e colectivamente, tanto en pblico coma en privado, polo ensino, a prctica, o culto e a observancia. 
Artigo 19. 
Todo individuo ten dereito  liberdade de opinin e de expresin; este dereito incle o de non ser molestado por mor das sas opinins, o de investigar e recibir informacins e opinins e o de difundilas, sen limitacin de fronteiras, por calquera medio de expresin. 
Artigo 20. 
1. Toda persoa ten dereito  liberdade de reunin e de asociacin pacficas. 
2. Ningun poder ser obrigado a pertencer a unha asociacin. 
Artigo 21. 
1. Toda persoa ten dereito a participar no goberno do seu pas, directamente ou por medio de representantes libremente escollidos. 
2. Toda persoa ten dereito de acceso, en condicins de igualdade, s funcins pblicas do seu pas. 
3. A vontade do pobo  a base da autoridade do poder pblico; esta vontade expresarase mediante eleccins autnticas que se habern de celebrar periodicamente, por sufraxio universal e igual e por voto secreto ou outro procedemento equivalente que garanta a liberdade de voto. 
Artigo 22. 
Toda persoa, como membro da sociedade, ten dereito  seguridade social e a obter, mediante o esforzo nacional e a cooperacin internacional, habida conta da organizacin e os recursos de cada estado, a satisfaccin dos dereitos econmicos, sociais e culturais indispensables  sa dignidade e  libre desenvolvemento da sa personalidade. 
Artigo 23.
1. Toda persoa ten dereito  traballo,  libre eleccin do seu traballo, a condicins equitativas e satisfactorias de traballo e  proteccin contra o desemprego. 
2. Toda persoa ten dereito, sen ningunha discrminacin, a igual salario por igual traballo. 
3. Toda persoa que traballa ten dereito a unha remuneracin equitativa e satisfactoria, que lle asegure, as como  sa familia, unha existencia conforme  dignidade humana e que ser completada, en caso necesario, por calquera outro medio de proteccin social. 
4. Toda persoa ten dereito a fundar sindicatos e a sindicarse para a defensa dos seus intereses. 
Artigo 24.
Toda persoa ten dereito  descanso,  gozo do tempo libre, a unha limitacin razoable da duracin do traballo e a vacacins peridicas pagadas. 
Artigo 25.
1. Toda persoa ten dereito a un nivel de vida axeitado que lle asegure, as como  sa familia, a sade e o benestar, e en especial a alimentacin, o vestido, a vivenda, a asistencia mdica e os servicios sociais precisos; ten tamn dereito s seguros en caso de desemprego, enfermidade, invalidez, vivez e vellez ou outros casos de perda dos seus medios de subsistencia por circunstancias independentes da sa vontade. 
2. A maternidade e a infancia teen dereito a coidados e asistencia especiais. Tdolos nenos e nenas, nacidos de matrimonio ou fra do matrimonio, teen dereito  mesma proteccin social. 
Artigo 26. 
1. Toda persoa ten dereito  educacin. A educacin debe ser de balde, polo menos no que atinxe  instruccin elemental e fundamental. A instruccin elemental ser obrigatoria. A instruccin tcnica e profesional haber de ser xeneralizada; o acceso s estudios superiores ser igual para todos, en funcin dos mritos respectivos. 
2. A educacin ter como obxectivo o pleno desenvolvemento da personalidade humana e o fortalecemento do respecto s dereitos da persoa e s liberdades fundamentais; favorecer a comprensin, a tolerancia e a amizade entre as nacins e tdolos grupos tnicos ou relixiosos; promover o desenvolvemento das actividades das Nacins Unidas para o mantemento da paz. 
3. Os pais teen dereito preferente a escoller o tipo de educacin que se haber de dar s seus fillos. 
Artigo 27. 
1. Toda persoa ten dereito a tomar parte l