İşleçler

Modül
İçerikler
Dizin 🔎︎

# Operatörler

LibreOffice Math formülünüzü yapılandırmak için çeşitli operatörler arasından seçim yapabilirsiniz. Kullanılabilir tüm operatörlerÖğeler penceresinin alt bölümünde görüntülenir. Aynı zamanda içerik menüsünde de listelenirler ve Komutlar penceresindedirler. Ögeler penceresinde veya içerik menüsünde bulunmayan operatörler Komutlar penceresine elle girilmelidirler.

Bu komuta erişmek...

Komutlar penceresindeki içerik menüsünü açın ve İşleçler seçeneğini seçin.

Görünüm - Ögeler'i seçin; ardından Ögeler panelinden Operatörler'i seçin.

Aşağıda kullanılabilir bütün operatörlerin listesi bulunmaktadır. Operatör isminin yanındaki simge onun Ögeler penceresinden (Görünüm - Ögeler'i seçin) veya Komutlar penceresinin içerik menüsünden ulaşılabilir olduğunu gösterir.

### Operatör Fonksiyonları

Limit

Bir yer tutucuyla birlikte bir limit işareti ekler. Aynı şeyi lim <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Toplam

Bir yer tutucuyla birlikte bir toplam işareti ekler. Aynı şeyi sum <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Çarpım

Bir yer tutucuyla birlikte bir çarpım işareti ekler. Aynı şeyi prod <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Yan sonuç

Bir yer tutcuyla birlikte yan sonuç sembolü ekler. Aynı şeyi coprod <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Üst ve Alt Limit

Bir yer tutucu ile toplam veya integral sembolleri için üst ve alt limit aralık ifadesini ekler. Aynı şeyi from{<?>} to{<?>} <?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz. Limit ifadeleri uygun operatörlerle birlikte kullanılmalıdırlar. Limitler toplam sembolünün alt/üst kısımlarında ortalanacaktır.

İntegral

Bir yer tutucuyla birlikte bir integral işareti ekler. Aynı şeyi int <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Çift İntegral

Bir yer tutucuyla birlikte bir çift integral işareti ekler. Aynı şeyi iint <?> ifadesini Komutlar penceresinde yazarak da yapabilirsiniz.

Üçlü İntegral

Bir yer tutucuyla birlikte bir üçlü integral işareti ekler. Aynı şeyi iiint <?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Alt limit

İntegral ve toplam sembolleri için bir yer tutucuyla birlikte bir alt limit sınır ifadesi ekler. Aynı şeyi from {<?>}<?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Eğri İntegrali

Bir yer tutucuyla birlikte bir eğri integrali işareti ekler. Aynı şeyi lint <?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Çift Eğri İntegrali

Bir yer tutucuyla birlikte bir çift eğri integrali sembolü ekler. Aynı şeyi llint <?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Üçlü Eğri İntegrali

Bir yer tutucuyla birlikte bir üçlü eğri integrali sembolü ekler. Aynı şeyi lllint <?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Üst limit

İntegral ve toplam sembolleri için bir yer tutucuyla birlikte bir üst limit sınır ifadesi ekler. Aynı şeyi to <?><?> ifadesini Komutlar penceresine yazarak da yapabilirsiniz.

Operatörü seçip ardından limit sembolünü seçerek bir operatöre (örneğin, integrale) sınırlar da ekleyebilirsiniz. Bu yöntem komutları doğrudan yazmaktan daha hızlı olacaktır.

liminf komutu bir yer tutuculu alt sınır ekler.

limsup komutu bir yer tutuculu üst sınır ekler.

LibreOffice Math ile Komutlar penceresinde oper yazarak kullanıcı tanımlı operatörler ekleyebilirsiniz, bu özellik bir formüle özel karakter eklenmesinde faydalıdır. Örneğin oper %theta x. oper komutunu kullanarak, LibreOffice varsayılan karakter kümesinde yer almayan karakterleri de ekleyebilirsiniz. oper sınırlar ile bağlantılı şekilde de kullanılabilir, örneğin oper %union from {i=1} to n x_{i}. Bu örnekte birleşme sembolü union adıyla gösterilmiştir. Ancak bu öntanımlı sembollerden bir tanesi değildir. Bu sembolü tanımlamak için Araçlar - Katalog seçeneğini seçin. Açılan ekranda sembol kümesi olarak Özel seçin ve daha sonra Düzenle butonuna tıklayın. Bir sonraki ekranda bir kez daha sembol kümesi olarak Özel seçin. Sembol metin kutusuna anlamlı bir isim verin, örneğin "birleşme" ve sembol kümesinden birleşme sembolünü tıklayın. Ekle ve ardından Tamam'a tıklayın. Semboller ekranını kapatmak için Kapat'a tıklayın. İşleminizi tamamladınız ve artık birleşme sembolünü Komut penceresinden %union yazarak ekleyebilirsiniz.

Sınırlamalar operatörün altında veya üstünde ortalanmış şekilde yerleştirilebileceği gibi farklı yerlere de konumlandırılabilir. LibreOffice Math ile gelen özellikleri kullanarak üstsimge ve indis tanımlayabilirsiniz. Örneğin, toplama sembolünün sağındaki sınırlandırmaları ayarlamak için Komutlar penceresine sum_a^b c yazın. Eğer sınırlandırma girdileriniz uzun ifadeler içeriyorsa gruplandırma ayraçları kullanmalısınız, örneğin sum_{i=1}^{2*n} b. Formüller eski versiyonlardan içe aktarıldığında bu işlem otomatik olarak gerçekleştirilecektir. Karakterler arasındaki boşluğu değiştirmek için Biçim - Aralama - Kategori - Dizinler veya Biçim - Aralama - Kategori - Sınırlamalar. İndislerle ilgili ek temel bilgi Yardım içerisinde verilmiştir.

Komutlar penceresine bilgileri elle girerken operatörlerin çoğunun boşluklara ihtiyaç duyduğunu unutmayın. Bu yer tutuculardan daha fazla değer alan operatörlerde geçerlidir, örneğin lim a_{n}=a.