<h2>Mapa do ceo dos macedonios</h2>
<p>A investigación etnoastronómica entre os macedonios comezou en 1982,
organizada polo Planetario no Centro Cultural da Xuventude. Nos últimos anos
visitáronse preto de 140 aldeas da República de Macedonia e máis de 1500
habitantes foron entrevistados e enquisados. Toda a información recollida da
poboación foi publicada no libro "Sky over Macedonia" (Cenev G, 2004). Unha
parte integrante deste libro é o mapa do ceo dos macedonios que foi
reconstruído a partir das descricións das constelacións coñecidas polos
anciáns dos pobos macedonios (Cenev G., 2000).</p>

<h3>Constelacións</h3>

<dl>

<dt>Nai galiña (Kvachka) <i>[Quatʃka]</i></dt> 
<dd>é a constelación máis coñecida, recoñecida por todas as persoas maiores de
aldeas macedonias sen ningunha excepción. Este nome úsano as persoas para o
cúmulo de estrelas de Pléiades</dd>

<dt>Galo (Petal) <i>[Petel]</i></dt>
<dd>Este é o nome da estrela Alnath (ou Elnath) da constelación de Tauro.</dd>

<dt>Falcón (Јastreb) <i>[Yastreb]</i></dt><dd>Falcón, como un dos máis famosos inimigos da Nai Galiña e do Galo, está
xusto enriba deles nunha posición de ataque. A estrela brillante Capella
(Kapela) da constelación de Auriga é coñecida entre a xente como Falcón.</dd>

<dt>Raposo (Lisica) <i>[Lysitsa]</i></dt>
<dd> O raposo é o segundo inimigo natural por importancia da nai galiña e do galo
polo que é obvio que a xente tamén o "ve" no ceo. A cor vermella da
brillante estrela Aldebarán da constelación do touro é a razón pola que a
xente o percibe como unha raposa disposta a atacar á nai galiña e ó galo.</dd>

<dt>Porcos (Svinji) <i>[Sviƞi]</i></dt>
<dd>Preto da Nai Galiña, a xente do ceo notou o cúmulo estelar Hyades. A
aparición dispersa das estrelas deste grupo facçia que as persoas a
asociasen coa imaxe dos porcos nun xardín da aldea e así se chama Porcos.</dd>

<dt>Xugo (Jarem) <i>[Yarem]</i></dt>
<dd>A xente baixo este nome recoñece un grupo de estrelas na constelación
Perseo. Os xugos para os bois adoitan atoparse nos xardíns da aldea, polo
que, como a constelación anterior, é unha evidencia da imaxe xeral das
persoas e do propósito dado a esta parte do ceo.</dd>

<dt>Arado (Orach) <i>[Oratʃ]</i></dt>
<dd>O Arado é un dos tres personaxes principais do ceo. É o nome que a xente lle
deu á brillante estrela Betelgeuse na constelación de Orión. Ademais de
Betelgeuse, ó construír a imaxe desta constelación popular, tamén se teñen
en conta algunhas estrelas máis débiles e menos brillantes dos arredores,
porque a xente di que o Arado é unha imaxe dunha persoa cun aguillón cando
regresa á casa.</dd>

<dt>Arado con bois (Ralo so Volovi) <i>[Ralɔ sɔ Vɔlɔvi]</i></dt>
<dd>A constelación de Orion coas súas numerosas estrelas brillantes e o seu
patrón distintivo domina o ceo invernal e pódese atopar doadamente. Os
habitantes das aldeas macedonias adoitan apuntar á rexión arredor do cinto
de Orion dicindo que tres estrelas brillantes e unhas estrelas menos
brillantes crean unha imaxe dun arado de madeira con dous bois xunguidos.</dd>

<dt>Lobos (Volci) <i>[Voltsi]</i></dt>
<dd> Preto do arado con bois, que se deixa nun campo, a xente tamén ve dous
lobos. Son as estrelas brillantes Sirius na constelación Canis Maior e
Procyon en Canis Mienor.</dd>

<dt>Palla do cura (Popova Slama) <i>[Popovᴧ Slᴧmᴧ]</i></dt>
<dd> A nosa galaxia (Vía Láctea) pola súa aparencia domina o ceo de verán </dd>

<dt>Chan con palla (Gumno) <i>[Goumno]</i></dt>
<dd> A aparencia circular e neboenta da galaxia de Andrómeda (М31) levou á xente
a ver o chan con palla desde onde o sacerdote roubaba ó seu Godson.</dd>

<dt>Cruz (Krst) <i>[Krst]</i></dt> 
<dd>Complementando a crenza do pobo, cando o ladrón sacerdote viu o poder de
Deus botou a correr en pánico e perdeu a cruz no camiño. Xunto á Palla do
Sacerdote, está a Cruz.</dd>

<dt>Orellas (Ushi) <i>[Uʃi]</i></dt> 
<dd>Con esta palabra común empregada como xiria, os aldeáns macedonios indican a
parte do arado de madeira que entra no chan, usado para arar. </dd>

<dt>Trespés (Pirustija) <i>[Pirustiya]</i></dt> 
<dd>O trespés é un dispositivo metálico de tres patas que se coloca sobre a
lareira para apoiar as tixolas e as calderas mentres se prepara a comida.</dd>

<dt>Pinzas (Mashi) <i>[Maʃy]</i></dt> 
<dd>As pinzas usábanse para o lume onde se atopa o trespés. Así, a constelación
de Pinzas da xente está moi preto da constelación Trespés.</dd>

<dt>Mesa baixa de madeira redonda (Sofra) <i>[Sofra]</i></dt>
<dd>A forma semicircular típica da constelación Corona Borealis evocaba a imaxe
dunha mesa redonda de madeira chamada sofra.</dd>

<dt>Trade (Svrdel) <i>[Svrdǝl]</i></dt>
<dd>A xente di que se trata dunha trade moi grande usada na construción de casas
e que se atopa dentro da palla do sacerdote</dd>

<dt>Ladróns (Aramii) <i>[Arami:]</i></dt>
<dd>A famosa constelación Ursa Maior entre a xente é descrita como un grupo de
ladróns. As sete estrelas brillantes de Ursa Major dise que son ladróns
"porque durante toda a noite merodean no ceo o mesmo cós ladróns que rodean
as casas"</dd>
</dl>

<h3>Ligazóns externas</h3>
<ul>
<li><a href="http://mid.org.mk/ethnoastronomy/">Macedonian Research Society</a></li>
<li><a href="http://adsabs.harvard.edu/abs/1985PASRB...4..139C">Cenev, Gjore
(1985). <em>The astronomical knowledge of the south-west Macedonia's
people.</em> "Publications of the Astronomical Society of "Rudjer Bošković",
No. 4, p. 139 - 146". Belgrade, Yugoslavia</a></li>
<li>Cenev, Gjore (2004). <em>Sky Map of Macedonian People.</em> Skopje,
Mladinski kulturen centar.</li>
<li>Cenev, Gjore (2004). <em>Neboto nad Makedonija [Sky over Macedonia].</em>
Skopje, Mladinski kulturen centar.</li>
<li><a href="http://adsabs.harvard.edu/abs/2008POBeo..85...97C">Cenev, Gjore
(2008). <em>Macedonian Folk Constellations.</em> Publications of the
Astronomical Observatory of Belgrade, vol. 85, p. 97-109. Belgrade,
Serbia.</a></li>
<li><a
href="http://www.academia.edu/18707131/The_Ancient_Sky_Map_Of_The_Macedonian_People">Cenev,
Gjore (2014). <em>The Ancient Sky Map Of The Macedonian People.</em> Cosmos
– The Journal of the Traditional Cosmology Society, volume 30, Edinburgh,
Scotland, United Kingdom.</a></li>
</ul>


<h3>Autores</h3>
<p>A esta cultura do ceo contribuíron <i>Vancho Stojkoski</i> e <i>Gjore
Cenev</i> da Macedonian Research Society baseándose sobre todo no libro
<b>Sky over Macedonia</b> de Cenev G, 2004.</p>





