USB flash installation medium (Türkçe) - ArchWiki

Jump to content

# USB flash installation medium (Türkçe)

From ArchWiki
Çeviri Durumu: Bu makale, USB flash installation medium makalesinin çevirisidir. Son çeviri tarihi: 2022-02-24. Eğer makalenin İngilizce sürümünde değişiklik yapılmış ise çevirinin senkronize edilmesine yardımcı olabilirsiniz. Ayrıca çevirmen ekibimize katılmak için Telegram grubumuzu ziyaret edebilirsiniz.

İlgili makaleler

- CD Burning
- Archiso
- Multiboot USB drive

Bu sayfa bir Arch Linux Kurulum USB diskinin (flaş disk, flaş bellek şeklinde de bildiğimiz araç) nasıl oluşturulabileceği üzerine, çeşitli işletim sistemlerinde kullanılabilecek yöntemlerden bahseder. Kurulum ortamı hem BIOS'u hem de UEFI'yı destekler. Bu öğreticinin sonucunda oluşacak olan şey Arch Linux'u kurmak için, sistem kurtarma işlemleri için ve diğer sistem bakım işlemleri için kullanabileceğiniz bir canlı sistemdir. Canlı sistem `/` için Overlayfs kullandığından dolayı canlı sistemin kendisine yaptığınız tüm değişiklikler bilgisayar kapatıldığında sıfırlanacaktır.

Eğer bir USB diske tam bir Arch Linux kurulumu (kalıcı ayarlar ile) yapmak istiyorsanız, Install Arch Linux on a removable medium sayfasına bakın. Eğer Arch Linux USB diskinizi sistem kurtarma diski olarak kullanmak istiyorsanız Change root sayfasına bakın.

## ISO'yu olduğu gibi kullanma (BIOS ve UEFI için)

### GNU/Linux'da

#### Başlıca komut satırı araçlarını kullanarak

Kullanılacak araçlar coreutils (base meta-paketinden çekilen) paketinin bir parçası olduğu için bu yöntem kolaylığı ve evrensel ulaşılabilirliği sebebiyle önerilir.

Uyarı: Bu yöntemler geri döndürülemez bir şekilde `/dev/sdx`'deki tüm verileri yok edecektir. USB diski, Arch ISO kalıbını kullandıktan sonra; kullanılabilir, boş bir depolama aracına dönüştürmek için ISO 9660 dosya sistemi imzası kaldırılmalıdır. Bunun için yeniden bölümlendirme ve yeniden biçimlendirme yapmadan önce `wipefs --all /dev/sdx` komutu kök izni ile çalıştırılmalıdır.
İpucu: USB diskinizin ismini bulmak için `lsblk` komutunu kullanabilirsiniz. USB diskinizin sisteme yazılımsal anlamda bağlı (mount) olmadığından emin olun.

Aşağıdaki komutları `/dev/sdx`'i kendi USB diskinizin adı ile değiştirerek (ör. `/dev/sdb`) giriniz. (Disk bölüm numarası girmeyiniz, yani `/dev/sdb1` benzeri bir şey kullanmayınız)

- cat(1) komutunu kullanarak:

      # cat dizin/yolu/archlinux-sürüm-x86_64.iso > /dev/sdx

- cp(1) komutunu kullanarak:

      # cp dizin/yolu/archlinux-sürüm-x86_64.iso /dev/sdx

- dd komutunu kullanarak:

      # dd bs=4M if=dizin/yolu/archlinux-sürüm-x86_64.iso of=/dev/sdx conv=fsync oflag=direct status=progress

- tee komutunu kullanarak:

      # tee < dizin/yolu/archlinux-sürüm-x86_64.iso > /dev/sdx

- pv komutunu kullanarak:

      # pv 'dizin/yolu/archlinux-sürüm-x86_64.iso > /dev/sdx

Bu yöntemler hakkındaki karşılaştırmaları [1] ve [2] bağlantılarına tıklayarak inceleyebilir ve dd'nin neden en uyumsuz yol olabileceği hakkında bilgi alabilirsiniz.

İpucu: Eğer Arch ISO, USB'yi UEFI modunda çalıştırırken takılı kalıyor veya yüklenemiyor ise kurulum ortamı oluşturma sürecini bir veya birden fazla kez tekrarlamanız tavsiye edilir. Eğer işe yaramıyorsa anakartınızın yazılımını güncellemeniz gerekiyor olabilir.

#### GNOME Disks'i (Diskler) kullanarak

GNOME masaüstü ortamı barındıran Linux dağıtımları nautilus ve gnome-disk-utility programlarını kullanarak kolayca kurulum ortamı oluşturabilirler. .iso dosyasına sağ tıklayıp Disk Görüntü Yazıcısı ile Açın seçeneğine tıklayın. GNOME Disk Utility açıldığında Hedef olarak takmış olduğunuz flaş belleği seçip Geri yüklemeyi başlat butonuna tıklayın.

#### MultiWriter kullanarak

gnome-multi-writer; kolay, GTK3 temelli, görsel arayüze sahip, ISO dosyasını bir veya birden fazla USB cihaza yazabilen bir araçtır.

#### Kindd kullanarak

Kindd, Qt temelli, komut satırı aracı olan dd için görsel önyüzüdür (frontend). kinddAUR AUR paketiyle erişilebilir.

#### Popsicle kullanarak

Popsicle, PopOS geliştirici ekibi tarafından yazılmış, birden fazla USB cihazına paralel olarak ISO dosyası yazmaya yarayan bir araçtır. Rust ile yazılmıştır ve arayüzü GTK'dır. popsicleAUR AUR paketiyle erişilebilir.

#### SUSE Studio ImageWriter kullanarak

SUSE Studio ImageWriter, OpenSUSE geliştirici ekibi tarafından yazılmış Qt temelli bir araçtır. imagewriterAUR adıyla ulaşılabilir.

#### xorriso-dd-target kullanarak

xorriso-dd-target, (libisoburn paketiyle edinilebilir), yanlış bir cihaz üzerine yazma riskini düşürmek amacıyla yazılımış bir kabuk betiğidir (shell script). Aracı en güvenli modda kullanmak için `-plug_test` seçeneği (flag) kullanılabilir. sudo ile kök izni alabilen bir sıradan kullanıcı şu komutu kullanabilir:

    $ xorriso-dd-target -with_sudo -plug_test -DO_WRITE -image_file archlinux-sürüm-x86_64.iso

Detaylar için xorriso-dd-target(1) sayfasına bakın.

### Windows'ta

#### win32diskimager kullanarak

win32diskimager Windows için görsel arayüzlü USB ISO yazma aracıdır. Aracı açtıktan sonra ISO kalıbını, ve hedef olarak da USB diskinizin harfini seçerek (eğer diskinize harf atanmamışsa başta harf atamanız gerekebilir) kurulum ortamını kolayca cihazınıza yazabilirsiniz.

#### USBwriter kullanarak

Bu yöntem karışık bazı yönergeler gerektirmeyip Linux'ta bulunan `dd` gibi oldukça kolay bir yöntemdir. Arch Linux ISO'sunu indirip yönetici yetkileri ile USBwriter'ı çalıştırıp, gerekli ayarlamaları yapıp USB diskinize ISO dosyasını yazdırabilirsiniz.

#### Rufus kullanarak

Rufus çok amaçlı bir USB ISO yazıcısıdır. Görsel kullanıcı arayüzü sunar. USB diskiniz doğru bir şekilde biçimlendirilmemişse bile kurulum ortamına uygun şekilde biçimlendirip diskinizi hazırlayabilir.

Kısaca Arch Linux ISO'sunu seçin, sonrasında kurulum ortamını oluşturmak istediğiniz USB diski seçin ve BAŞLAT'a tıklayın.

Not: Eğer USB diskiniz ISO modunu kullanırken doğru bir şekilde önyüklenmiyorsa DD İmajı modu kullanılabilir. Bu moda geçmek için Disk Bölüm Düzeni menüsünden GPTyi seçin ve BAŞLAT butonuna tıkladığınızda DD İmajı modunu seçin.
İpucu: Kalıcı depolama alanı için ek bölüm eklemek istiyorsanız programdaki kaydırma çubuğunu kullanabilirsiniz. Kalıcı bölüm özelliği; Hedef Sistem menüsünden BIOS veya UEFI, Disk Bölüm Düzeni menüsünden de MBR seçeneklerinin seçilmesi durumunda kullanılabilmektedir.

#### Cygwin kullanarak

Cygwin kurulumunuzun `dd` paketini içerdiğinden emin olun.

Kurulum kalıbı dosyasını ev dizinine getirin:

    C:\cygwin\home\Arda\

Cygwin'i yönetici olarak çalıştırın (Cygwin'in donanıma erişebilmesi için gereklidir). Kalıbı USB diskinize yazdırmak için şu komutu kullanın:

    dd if=archlinux-sürüm-x86_64.iso of=\\.\x: bs=4M

Burada `archlinux-sürüm-x86_64.iso`, `cygwin` dizininden başlayarak ISO kalıbına giden dizin yolunu ifade eder, ayrıca `\\.\x:` şeklinde belirtilen seçenekteki `x` yerine de USB diskinize tanımlanmış olan harfi girmeniz gerekmektedir.

Cygwin 6.0'da, doğru disk bölümünü bulmak için şu komut girilebilir:

    cat /proc/partitions

Bu komutun çıktısından elde edeceğiniz bilgi ile ISO dosyasını diske yazabilirsiniz. Örneğin:

Uyarı: Bu komut USB diskinizdeki tüm dosyaları geri döndürülemez bir şekilde silecektir, lütfen USB diskinizde önemli bir dosyanın bulunmadığından emin olun.

    dd if=archlinux-sürüm-x86_64.iso of=/dev/sdb bs=4M

#### Windows için dd kullanarak

Windows için GPL lisanslı bir dd bulunmaktadır, programa http://www.chrysocome.net/dd adresinden ulaşabilirsiniz. Bu yöntemin Cygwin üzerinden dd kullanmaya kıyasla avantajı, indirme boyutunun çok daha düşük olmasıdır. Yukarıda Cygwin için belirtilmiş yolun aynısını kullanarak yazdırma işlemini gerçekleştirebilirsiniz.

Başlamak için, Windows için dd'nin en son sürümün indirin. İndirmiş olduğunuz arşivi İndirilenler klasöründe veya başka bir yerde çıkarın.

`Komut İstemi` programını yönetici olarak çalıştırın ve (`cd` komutu ile) İndirilenler dizinine girin.

Eğer Arch Linux ISO'nuz başka bir yerde bulunuyorsa `cd`'ye tam konumu girmeniz gerekebilir. Kolaylık olması için Arch Linux ISO'sunu, çalıştırılabilir dd dosyası ile aynı konuma koyabilirsiniz. Komutun basitçe kullanım şekli şu şekilde görünecektir:

    # dd if=archlinux-sürüm-x86_64.iso od=\\.\x: bs=4M

Not: Windows disk harfleri belli bölümleri ifade eder. Windows için dd, diskteki bölümleri seçmek yerine tüm diski seçmek için `od` parametresini sunmaktadır ve yukarıdaki komutta da kullanılmıştır. Ancak bilinmesinde fayda var ki bu seçenek sadece Windows için dd'ye aittir ve başka dd çeşitlerinde bulunmaz.
Uyarı: `od` kullanıldığı için seçtiğiniz diskteki tüm bölümler yok edilecektir. Bu yüzden USB diskiniz dışında bir diski seçmediğinizden kesinlikle emin olun.

Boşluk olarak vurgulanmış kısımları uygun sürüm ve disk harfleri ile doldurun. Aşağıda belli kısımları doldurulmuş bir örnek verilmiştir:

    # dd if=ISOs\archlinux-sürüm-x86_64.iso od=\\.\d: bs=4M

#### flashnul kullanarak

flashnul bir taşınabilir belleğin (USB bellek, IDE-Flash, SD kart, MMC kart, Memory Stick, SmartMedia kart, XD kart, CompactFlash gibi) işlevselliğini ve bakımını teyit etmek için kullanılabilecek bir araçtır. Aynı zamanda ISO yazdırmak için de kullanılabilir.

Komut istemini açın, flashnul programını `-p` bayrağı ile çağırın ve hangi dizinin USB diskinize ait olduğunu saptayın:

    C:\>flashnul -p

    Avaible physical drives:
    Avaible logical disks:
    C:\
    D:\
    E:\

Hangi cihazın sizin diskiniz olduğu saptadıktan sonra kurulum kalıbını USB diskinize yazabilirsiniz, bunun için diskinze ait dizini ve `-L` ile kalıba giden yolu girmeniz gerekecektir:

    C:\>flashnul E: -L kalıba\giden\yol\archlinux-sürüm-x86_64.iso

Diskinize kurulum kalıbının verilerini yazmaya emin olduğunuzda, "yes" yazın ve yazma işlemi için biraz bekleyin. Eğer "access denied" yani "erişim reddedildi" hatası alıyorsanız açık olan tüm "Dosyalarım" yani explorer.exe programını kapatın

Windows 7 veya Vista kullanıyorsanız komut istemini yönetici olarak çalıştırmanız gerekecektir, aksi takdirde flashnul düzgün çalışmayacak ve veriler diskinize tam olarak yazdırılmayacaktır.

Not: Windows 7 x64 altında, flashnul'un 1rc1 sürümünde test edildiği üzere disklere karşılık gelen sayıları kullanmanız gerekmektedir.

### macOS'da

#### macOS için dd kullanarak

Öncelikle USB diskinizi tanımlamanız gerekmektedir. `/Applications/Utilities/Terminal` dizinini açın ve aşağıdaki komut ile tüm depolama cihazlarını listeleyin:

    $ diskutil list

USB cihazınız `/dev/disk2 (external, physical)` gibi bir şekilde gözükecektir. Bu cihazlardan hangisinin sizin cihazınız olduğunu anlamak için ismini ve boyutunu kontrol edebilirsiniz. Seçtiğiniz cihazın içerisindeki tüm veriler silineceği için doğru cihazı seçmiş olduğunuzdan emin olun ve buradan sonraki komutlarda /dev/diskX şeklinde belirtilmiş olan yer tutucularında X'i yani disk numarasını kendinizinki ile değiştirin.

macOS'te USB diskler bilgisayara otomatik olarak bağlanır, ve `dd` ile blok yazma işlemine başlamadan önce diskin bağlantısını kesmeniz (fiziksel anlamda çıkarmak değil, yazılımsal anlamda bağlantıyı kesmeniz) gerekir. Bunun için Terminal'i açın ve şu komutu girin:

    $ diskutil unmountDisk /dev/diskX

Şimdi ise ISO kalıbını cihaza kopyalayın. `dd` komutu, Linux'takiyle benzer özelliklere sahiptir ancak 'disk' parametresinden önce girilen 'r' harfi "raw" modda transfer gerçekleştirir ve işlemin daha da hızlı olmasını sağlar:

Not: BSD'den türetilmiş `dd`, yani macOS'te bulunan `dd` küçük harfli `m` son eki kullanır. Bu kullanım şekli, bu makalenin başka bir bölümünde de kullanılan GNU'ya ait olan `dd` ile farklılık gösterir.

    # dd if=path/to/archlinux-sürüm-x86_64.iso of=/dev/rdiskX bs=1m

Komut sessiz bir şekilde çalışacaktır. İlerlemeyi görüntülemek için, `Ctrl+t` tuşuna basarak SIGINFO gönderin. Unutmayın ki `diskX` burada `s1` son ekini içermemelidir yoksa USB cihazınız sadece UEFI modda açılacaktır ve Legacy (eski) modda açılmayacaktır. İşlem tamamlandığında macOS diskin cihaz tarafından okunamadığı hakkında bir uyarıda bulunacaktır. 'Yoksay' seçeneğine tıklayın. Uyarıya dikkate almanıza gerek yoktur ve USB cihazınız önyüklenebilir olacaktır.

### Android'de

#### EtchDroid kullanarak

EtchDroid, Android için bir OS (işletim sistemi) kalıbı yazdırıcısıdır. Android 5'ten 8'e kadar kök izni gerekmeden çalışabilmektedir. Hata raporlarına göre Android 9 ve Android 4.4'te her zaman çalışmayabilir.

Arch Linux yükleyicisi oluşturmak için öncelikle ISO kalıbını Android cihazınıza indirin. USB diskinizi cihazınıza bağlayın, eğer gerekiyorsa USB-OTG adaptörü kullanabilirsiniz. EtchDroid'i açın ve "Ham kalıp veya ISO dosyası yaz" seçeneğine tıklayın, Arch ISO dosyasını seçin ve ardından USB diskinizi seçin ve son olarak USB API iznini onaylayın.

Eğer USB-OTG adaptörü kullanıyorsanız cihazınızı düz bir yüzeyde tutmanız tavsiye edilir. Çoğu USB-OTG adaptörü biraz oynaktır ve biraz hareket ettirildiğinde siz farkında olmadan çıkabilir.

## Elle biçimlendirme kullanarak

### BIOS ve UEFI

#### GNU/Linux'da

Bu yöntem kalıbı `dd` ile direkt olarak yazmaktan biraz daha karışıktır. Ama flaş diskinizde kullanılabilir veri depolama alanı bulundurabilmenizi sağlar. (yani ISO'yu belli bir bölüme kurup hâlihazırda bölümlendirilmiş bir cihazın diğer bölümlerinde değişiklik yapmadan)

Not: Bu kısımda hedef disk bölümü `/dev/sdXn` şeklinde gösterilecektir. Yazıda sözü edilecek tüm ilgili komutlarda X ve n değerlerini kendi sisteminizdekine göre değiştirin.

- Eğer hazırlamamışsanız `/dev/sdX`'de bir bölümlendirme tablosu oluşturun.
- Eğer hazırlamamışsanız cihazda bir bölüm oluşturun. Oluşturduğunuz `/dev/sdXn` bölümü FAT32 şeklinde biçimlendirilmelidir.
- USB flaş diskinizde bulunan bu FAT32 dosya sistemini bilgisayara bağlayın ve ISO kalıbının içindekileri bu dosya sistemine çıkartın. Örneğin şu şekilde:

    # mount /dev/sdXn /mnt
    # bsdtar -x -f archlinux-sürüm-x86_64.iso -C /mnt

Önyükleme, dosyaların bulunduğu bölümü belirtmeyi gerektirmektedir. Varsayılan etiket `ARCH_YYYYAA` şeklindedir (YYYY ve AA yerine uygun yıl ve ay parametrelerini girmeniz gerekir). Bu nedenle dosya sistemi etiketi gereğince ayarlanmalıdır. Alternatif olarak aşağıdaki dosyalarda `archisolabel=ARCH_YYYYMM` ile biten satırları değiştirerek yazılımın bu tutumunu değiştirebilirsiniz:

- BIOS önyüklemesi: `/mnt/syslinux/archiso_sys-linux.cfg`
- UEFI önyüklemesi: `/mnt/loader/entries/01-archiso-x86_64-linux.conf`, `/mnt/loader/entries/02-archiso-x86_64-speech-linux.conf` ve `/mnt/loader/entries/03-archiso-x86_64-ram-linux.conf`

Bunun yerine UUID kullanmak için, satırların o bölümlerini `archisodevice=/dev/disk/by-uuid/SIZIN-UUID-NIZ` ile değiştirin.

Not: Yanlış bir `archisolabel` veya `archisodevice` girdisi, kurulum cihazında önyüklemeyi olanaksız kılacaktır

BIOS sistemler için gerekli olan Syslinux dosyaları `/mnt/syslinux`'a kopyalanmış durumdadır. FAT dosya sisteminin bağlantısını kesin, syslinux ve mtools paketlerini indirin ve bölümü önyüklenebilir hâle getirmek için aşağıdaki komutları girin:

    # umount /mnt
    # syslinux --directory syslinux --install /dev/sdXn
    # dd bs=440 count=1 conv=notrunc if=/usr/lib/syslinux/bios/mbr.bin of=/dev/sdX

Not: Eğer `/dev/sdX` GPT bölümlendirme tablosuna sahipse `mbr.bin`'i `gptmbr.bin` ile değiştirin. Detaylar için Syslinux#Manual install sayfasına bakın.

#### Windows'ta

Not:

- Elle biçimlendirirken, UEFI ile önyüklenecek ise hiçbir Önyüklenebilir USB Oluşturucu aracını kullanmayın. Yine elle biçimlendirirken Windows için ddyi kullanmayın.
- Aşağıdaki komutlarda X: ile belirtilen kısımları diskinizin harfi ile değiştirin.
- Aşağıdaki tüm komutlar komut isteminde yönetici olarak çalıştırılmalıdır.
- `>` şeklinde başlayan bölümler komut istemi girdi ekranını belirtir.

- Rufus USB bölümlendirici programını kullanarak USB diskinizi bölümlendirin ve biçimlendirin. Disk Bölüm Düzeni olarak BIOS ya da UEFI Bilgisayarlar için MBR Bölüm Düzeni'ni seçin ve dosya sistemi olarak da FAT32'yi seçin. "Açılış Diski Oluşturma Yöntemi" ve "Genişletilmiş Etiket ve Simge Dosyaları Oluştur" seçeneklerinin işaretini kaldırın.
- Yeni Birim Etiketi'ne, `<ISO>\loader\entries\archiso-x86_64.conf` dosyasında belirtilen `archisolabel=` değişkeninin değerinin aynısını girin. Bu bölüm Orijinal ISO (Archiso) için gereklidir, bu adım aynı zamanda Rufus kullanarak "bölüm ve biçimlendirme" aşamasında da gerçekleştirilebilir.
- 7-Zip kullanarak USB diskinize ISO dosyasını çıkartın (ZIP dosyası çıkartır gibi).
- Resmî Syslinux 6.xx programını (binary, zip dosyası), https://www.kernel.org/pub/linux/utils/boot/syslinux/ sitesinden indirin ve indirmiş olduğunuz ZIP dosyasını çıkartın. Syslinux'un sürümü ISO kalıbında kullanılan ile aynı olmalıdır.

- Aşağıdaki komutu çalıştırın (Komut isteminde, yönetici olarak):

    > cd bios\
    > for /r %Y in (*.c32) do copy "%Y" "X:\syslinux\" /y
    > copy mbr\*.bin X:\syslinux\ /y

- Aşağıdaki komutları girerek Syslinux'u USB diskinize kurun (x64 tabanlı Windows türevleri için `win64\syslinux64.exe`'ü kullanın):

    > cd bios\
    > win32\syslinux.exe -d /syslinux -i -a -m X:

Not:

- Yukarıdaki kurulum işlemi Syslinux'un `ldlinux.sys`'sini USB bölümünün VBR'ine kurar, bölümü MBR bölüm tablosunda "aktif/önyükleme" şeklinde ayarlar ve MBR önyükleme kodunu USB diskin ilk 440 baytına yazar.
- `-d` anahtarı kullanılırken *unix sistemlerindekine benzer yol ayracı (eğik çizgi) girilmesi gerekir.

### Sadece BIOS kullanımı için

#### GNU/Linux'da

##### USB-ZIP sürücüsü oluşturma

Bazı eski BIOS sistemleri için sadece USB-ZIP sürücüsünden önyükleme destekleniyor olabilir. Bu yol USB-HDD sürücüden önyükleyebilmenizi sağlamaktadır.

Uyarı: Yapılacak bu işlemler USB flaş diskteki tüm verileri yok edecektir.

- syslinux ve mtools paketlerini resmî depolardan indirin.
- `lsblk` ile USB diskinizi saptayın.
- `mkdiskimage -4 /dev/sdx 0 64 32` (buradaki x'i kendi diskinizin harfi ile değiştirin) komutunu girin. Bu işlem biraz sürecektir.

Buradan sonra elle biçimlendirme yöntemiyle devam edin. ZIP sürücülerinin çalışma şeklinden dolayı bölüm `/dev/sdx4` şeklinde gösterilebilir.

Not: FAT32 olarak biçimlendirmeyin, FAT16 olarak bırakın.

### Sadece UEFI kullanımı için

Sadece UEFI ile önyükleme durumunda, ISO'nin içindeki dosyaları kopyalamanız yeterli olacaktır. Ayrıca FAT bölümü etiketini, önyükleyicide yapılandırma dosyalarında bulunan `archisolabel`/`archisodevice` değerine göre değiştirin.

#### GNU/Linux'da

Bu yöntem yukarıda bahsedildiği gibi ISO kalıbındaki dosyaları USB diske kopyalayıp USB dosya sistemi etiketini ilgili değerler ile değiştirmeyi içerir.

1. Eğer yapmamışsanız, cihazda, `/dev/sdX`'te bir bölümlendirme tablosu ve bir bölüm (`/dev/sdXn`) oluşturun.
2. Eğer yapmamışsanız bölümü FAT32 şeklinde biçimlendirin:

       # mkfs.fat -F 32 /dev/sdXn

3. FAT32 dosya sistemini bağlayın:

       # mount /dev/sdXn /mnt

4. ISO kalıbını bağlı dosya sisteminde çıkarın:

       # bsdtar -x --exclude=syslinux/ -f archlinux-sürüm-x86_64.iso -C /mnt

5. Aşağıdakilerden birini yapın:
   - `/mnt/loader/entries/archiso-x86_64-linux.conf` ve `/mnt/loader/entries/archiso-x86_64-speech-linux.conf` dosyalarında bulunan `archisolabel=ARCH_YYYYMM` değerlerini kendi cihazınızın UUID'si ile değiştirin. (`archisodevice=/dev/disk/by-uuid/YOUR-UUID`'ı değiştirerek)
   - veya dosya sisteminin bağlantısını kesin ve LABEL yani etiketini `ARCH_YYYYAA` ile uyuşacak şekilde değiştirin:

         # fatlabel /dev/sdXn ARCH_YYYYAA

6. FAT32 dosya siteminin bağlantısını kesin.

#### Windows'ta

1. USB diski bölümlendirin ve FAT32 şeklinde biçimlendirin.
2. `archlinux-version-x86_64.iso` dosyasına sağ tıklayın ve Bağla deyin.
3. Bağlamış olduğunuz ISO dosyası DVD sürücüsü şeklinde gözükecektir, DVD sürücüsünü dosya gezgininde açın ve `syslinux` hariç içindeki tüm dosyaları USB diskinize kopyalayın.
4. Kopyalama işlemi bittiğinde, DVD sürücüsüne sağ tıklayın ve Çıkar deyin.
5. Aşağıdakilerden biriyle işleme devam edin:
   - `X:\loader\entries\archiso-x86_64-linux.conf` ve `X:\loader\entries\archiso-x86_64-speech-linux.conf` dosyalarını bir metin editörü ile açıp `archisolabel=ARCH_YYYYAA` bölümünü USB diskinizin etiketine göre değiştirin. (ör. `archisolabel=SIZIN-ETIKETINIZ`)
   - veya FAT32 bölümünüzün etiketini `ARCH_YYYYAA` ile uyuşacak şekilde değiştirin.
6. USB diskinizi çıkarın.

## Çoklu önyüklemeli USB disk kullanarak

Bu yöntem tek USB diskten birden çok ISO dosyasını, archiso dahil, önyükleyebilmenizi sağlar. Yine bu yöntemde eski bir ISO'yu yenisi ile değiştirmek çoğu diğer yöntemden daha kolaydır. Multiboot USB drive sayfasına bakın.

### ventoy kullanarak

Ventoy açık kaynak kodlu, ISO/WIM/IMG/VHD(x)/EFI dosyaları ile önyüklenebilir USB disk oluşturma aracıdır. Ventoy ile diski tekrar tekrar biçimlendirmenize gerek yoktur, kaynak olarak kullanacağınız dosya kalıplarını USB diskinize atmak önyükleyebilmeniz için yeterli olacaktır. Ventoy önyükleme için bir menü sunacağı için tek seferde birden fazla kalıp dosyasını diskinize kopyalayabilirsiniz. ventoy-binAUR olarak AUR'da mevcuttur.

### Windows'ta

#### Kurulum ortamını RAM'den yükleme

Bu yöntem Arch Linux ISO kalıbını tamamen RAM'de çalıştırmak için Syslinux ve bir Ramdisk (MEMDISK) kullanır. Bu süreçte tüm ISO RAM'den çalışacağı için sisteminizin yeterli miktarda RAM'e sahip olduğundan emin olmalısınız. En az 500MB ile 1GB arası bellek MEMDISK temelli bir Arch Linux kurulumu için yeterli olacaktır.

Sistem gereksinimleri ve MEMDISK hakkındaki bilgiler için Kurulum Rehberi'ne ve bu sayfaya bakabilirsiniz. Referans olması için bu forum konusunu inceleyebilirsiniz.

İpucu: Bu yöntemi kullanırken kurulum ortamı yüklemeyi tamamladığında isterseniz diski çıkarabilir ve başka bir makinede bile kullanabilirsiniz. MEMDISK özelliğinden yararlanmanın sunduğu bir diğer avantaj ise Arch Linux'u kurulum yapmak için bağladığınız diske kurabilmenizi sağlamaktır.

##### USB flaş sürücüsünü hazırlama

USB flaş diski FAT32 şeklinde biçimlendirerek başlayın. Ardından yeni biçimlendirmiş olduğunuz diskte aşağıdaki klasörleri oluşturun.

- `Boot`
  - `Boot/ISOs`
  - `Boot/Settings`

##### Gerekli dosyaları USB diske kopyalama

Önyüklemek istediğiniz ISO dosyalarını `Boot/ISOs` klasörüne kopyalayın. Sonrasında syslinux'un en son sürümünü buradan indirip ilgili dosyaları aşağıdaki dizinlere çıkartın:

- `./win32/syslinux.exe` dosyasını sisteminizin Masaüstü'ne veya İndirilenler'ine
- `./memdisk/memdisk`'i, USB diskinizdeki `Settings` klasörüne

##### Yapılandırma dosyasını oluşturma

Gerekli dosyaları kopyaladıktan sonra USB diskinizde /boot/Settings klasöründe `syslinx.cfg` dosyası oluşturun.

Not: `INITRD` satırında `ISOs` klasörüne kopyaladığınız ISO dosyasının isminin aynısını kullandığınıza emin olun.

    /Boot/Settings/syslinux.cfg

    DEFAULT arch_iso

    LABEL arch_iso
            MENU LABEL Arch Setup
            LINUX memdisk
            INITRD /Boot/ISOs/archlinux-sürüm-x86_64.iso
            APPEND iso

Daha fazla bilgi için Syslinux makalesine bakın.

##### Son adımlar

Son olarak, `syslinux.exe`'nin bulunduğu konumda `*.bat` dosyası oluşturun ve çalıştırın (Windows 7 veya Vista kullanıyorsanız yönetici olarak çalıştırın):

    C:\Kullanıcılar\kullaniciadi\Masaüstü\install.bat

    @echo off
    syslinux.exe -m -a -d /Boot/Settings X:

## Tavsiye edilmeyen yöntemler

Uyarı: Buradan sonra bahsedilecek olan yollar önerilmemektedir.

### etcher kullanarak

etcher, analitik takipçiler ve birinci taraf reklamlar barındırır. Daha fazla bilgi için [3], [4] ve [5] raporlarına bakabilirsiniz.

### Universal USB Installer kullanarak

- İndirme sayfası zararlı yazılımların indirilmesine sebep olabilecek sahte İndir butonları barındırıyor.
- Universal USB Installer ISO'yu olduğu gibi yazmadığı için BIOS sistemlerinde önyükleme gerçekleşmez veya hatalı bir şekilde gerçekleşir. Bunun sebebi syslinux ile alakalı bir sürüm uyuşmazlığıdır. Hatayla alakalı daha fazla bilgi için [6] forum başlığına bakın.
- Arch Linux kurulum kalıbının önyükleyicisi, ISO içeriklerinin `ARCH_YYYYXX` bölüm etiketinde bulunmasını bekler. Universal USB Installer dosya sistemi etiketini güncellemez veya önyükleyici yapılandırma dosyasını düzenlemez bu yüzden önyükleme yapılamaz.

### UNetbootin kullanarak

- UNetbootin ISO dosyasını olduğu gibi yazmaz bu yüzden BIOS ile önyükleme yapacak sistemlerde syslinux sürüm uyuşmazlığı yüzünden kurulum ortamı açılmaz.
- Arch Linux kurulum kalıbının önyükleyicisi, ISO içeriklerinin `ARCH_YYYYXX` bölüm etiketinde bulunmasını bekler. UNetbootin dosya sistemi etiketini güncellemez veya önyükleyici yapılandırma dosyasını düzenlemez bu yüzden önyükleme yapılamaz.

## Sorun giderme

- Eğer `/dev/disk/by-label/ARCH_YYYYAA`'ın bağlanmamasından dolayı `device did not show up after 30 seconds` hatası alıyorsanız, Arch'ın bulabilmesi için USB diskinizin ismini `ARCH_YYYYMM` şeklinde değiştirmeyi deneyin. (e.g. `archlinux-2021.02.01-x86_64.iso` için `ARCH_202102`)
- Başka hatalar alıyorsanız farklı bir USB disk kullanmayı deneyin. Yeni bir disk kullanmanın bazı durumlarda tüm sorunları çözdüğü görülmüştür.
- `losetup: /run/archiso/bootmnt/arch/x86_64/airootfs.sfs: failed to set up loop devices: No such file or directory` hatası alıyorsanız USB 2.0 portunu kullanmayı deneyin (Bazı USB çoklayıcılarında USB 3.0 portları çalışmayabilmektedir)

## Ayrıca bakınız

- Gentoo:LiveUSB/Guide
- Fedora:How to create and use Live USB
- openSUSE wiki - SDB:Live USB stick

Category:

- Installation process (Türkçe)