# Përdorimi i &kturtle;

Kjo është një pamje e &kturtle; në punë Dritarja Kryesore e &kturtle;

Dritarja kryesore e &kturtle; ka tre pjesë kryesore: shkrimoren (1) në të majtë ku ju shkruani programin &turtlescript;, tabelën e vizatimit (2) në të djathtë ku breshka bën vizatimin, dhe shqyrtuesin (3) i cili u jep informata kur programi është në punë. Përveç këtyre është edhe shiriti i menyve (5) ku mund të gjenden të gjitha veprimet, shiriti i mjeteve (4) që ju lejon të zgjidhni shpejt veprimet më të përdorshme, vendi i komandave, që ju mund ta përdorni për të provuar një komandë, dhe shiriti i gjendjes (përgjatë pjesës së poshtme të dritares), ku mund të gjeni informata mbi gjendjen e &kturtle;.

## Shkrimorja

Në shkrimore ju shkruani programin &turtlescript;. Shumica e funksioneve të shkrimores mund të gjenden në menutë Skedarët dhe Redaktim. Shkrimorja mund të ngjitet në secilën anë të dritares kryesore ose mund të shkëputetdhe të vendoset kudo në ekran.

Ka mënyra të ndryshme për të vendosur ca komanda në shkrimore. Mënyra më e lehtë është të merrni një shembull: zgjidhni Skedar Shembuj në menunë Skedar dhe përzgjidhni një shembull. Skedari shembull që zgjidhni do të hapet në shkrimore, dhe atëherë po të doni ju mund të përdorni Nis Nis te menutë ose Nis te mjetet për të filluar zbatimin e programit.

Ju mund të hapni skedarë &turtlescript; duke përdorur Skedar Hap....

Mënyra e tretë është që ta shkruani direkt programin tuaj në shkrimore ose të kopjoni disa rreshta prej diku tjetër.

## Hapësira e Vizatimit

Hapësira (ose tabela) e vizatimit është vendi ku rri breshka. Aty breshka vizaton sipas komandave që merr. Pasi të vendosni komanda në Shkrimore dhe të nisni zbatimin e tyre, dy gjëra mund të ndodhin: ose komandat zbatohen për bukuri, dhe ka shumë të ngjarë të shihni ndryshime në tabelë, ose ka ndonjë gabim në rreshtat e programit, dhe në këtë rast do të shfaqet kartela e gabimeve që shpjegon se çfarë gabimi ka ndodhur.

Ju mund ta ta zvogëloni ose ta zmadhoni tabelën e vizatimit duke përdorur rrotëzën e miushit.

## Shqyrtuesi

Shqyrtuesi ju informon për ndryshoret, komandat e mësuara dhe tregon degëzimin e komandave gjatë kohës që programi është në punë.

Shqyrtuesi mund të vendoset në secilën anë të dritares kryesore ose mund të shkëputet dhe të vendoset kudo në ekran.

## Rreshti i Mjeteve

Këtu ju mund të arrini shpejt veprimet më të përdorshme. Te mjetet gjendet gjithashtu edhe Komanda ku ju mund të jepni shpejt një komandë; kjo mund të jetë e dobishëm në rast se doni të provoni një komandë pa e ndryshuar përmbajtjen e Shkrimores.

Ju mund ta ndryshoni rreshtin e mjeteve duke përdorur Rregullimet Ndrysho Rreshtin e Mjeteve... për ta përshtatur më mirë me shijet tuaja.

## Rreshti i Menuve

Në rreshtin e menuve ju mund të gjeni të gjitha veprimet e mundshme në &kturtle;. Ato janë në grupet e mëposhtme: Skedar, Redaktim, Tabela, Nis, Mjetet, Rregullimet, dhe Ndihmë. Kjo pjesë i përshkruan ato të gjitha.

### Menuja Skedar

&Ctrl;R Skedar i Ri

- Krijon një skedar të ri &turtlescript; që është bosh.

&Ctrl;H Skedar Hap...

- Hap një skedar &turtlescript;.

Skedar Hap të Mëparshëm

- Hap një skedar &turtlescript; që është hapur kohët e fundit.

Skedar Shembuj

- Hap shembuj programesh &turtlescript;. Shembujt janë në gjuhën tuaj të preferuar që ju mund të zgjidhni te Rregullimet Gjuha e Programimit.

Skedar Merrni shembuj të tjerë...

- Hap dritaren e bashkëbisedimit Merr Gjëra të Reja Interesante për të shkarkuar skedarë të tjerë &turtlescript;, nga Interneti.

&Ctrl;S Skedar Ruaj

- Ruan skedarin &turtlescript; të hapur momentalisht.

Skedar Ruaj Si...

- Ruan skedarin &turtlescript; të hapur momentalisht në një vend të caktuar.

Skedar Ktheje në HTML...

- Ruan përmbajtjen e Shkrimores në një skedar HTML që përfshin theksimin e ngjyrave.

&Ctrl;P Skedar Shtyp...

- Shtyp në letër programin që ndodhet në shkrimore.

&Ctrl;Q Skedar Mbyll

- Mbyll &kturtle;.

### Menuja Shkrim

&Ctrl;K Shkrim Kthe

- Kthen mbrapsht ndryshimin e fundit në program. Numri i kthimeve në &kturtle; është i pakufizuar.

&Ctrl;&Shift;K Shkrim Ribëj

- Bën përsëri një ndryshim të kthyer mbrapsht në program.

&Ctrl;X Shkrim Merr

- Merr tekstin e përzgjedhur nga shkrimorja dhe e ruan në Kujtesë.

&Ctrl;C Shkrim Kopjo

- Kopjon tekstin e përzgjedhur nga shkrimorja dhe e ruan në Kujtesë.

&Ctrl;V Shkrim Vendos

- Vendos tekstin e Kujtesës në shkrimore.

&Ctrl;A Shkrim Përzgjidhe të gjithë

- Përzgjedh të gjithë tekstin nga shkrimorja.

&Ctrl;F Shkrim Gjej...

- Me këtë veprim mund të gjeni shprehje në program.

F3 Shkrim Gjej Tjetrën

- Kjo përdoret për të gjetur vendin tjetër ku gjendet shprehja që keni kërkuar.

&Shift;F3 Shkrim Gjej Paraardhësen

- Përdoret për të gjetur vendin e mësipërm ku ndodhet shprehja e kërkuar.

Ins Shkrim Mënyra e Mbishkrimit

- Kalo nga mënyra e 'ndërfutjes' në të 'mbishkrimit' dhe anasjelltas.

### Menuja Tabela

Tabela Ruaje si Imazh (PNG)...

- Ruan përmbajtjen aktuale të tabelës si një imazh i tipit PNG (Portable Network Graphics).

Tabela Ruaj si Vizatim (SVG)...

- Ruan përmbajtjen aktuale të tabelës si një imazh i tipit SVG (Scalable Vector Graphics).

Tabela Shtyp Tabelën...

- Shtyp në letër përmbajtjen aktuale të Tabelës.

### Menuja Nis

F5 Nis Nis

- Fillon zbatimin e komandave në editor.

F6 Ris Pusho

- Ndalon zbatimin për njëfarë kohe. Ky veprim është aktiv vetëm kur komandat janë duke u zbatuar.

F7 Nis Ndërprit

- Ndalon zbatimin e programit. Ky veprim është aktiv vetëm kur programi është duke u zbatuar.

Nis Shpejtësia e Lëvizjes

- Paraqet një listë me shpejtësitë e mundshme të lëvizjes, e përbërë nga: Shpejtësi Maksimale (pa ndriçuesin dhe shqyrtuesin), Shpejtësi e Madhe, Ngadalë, Pak më Ngadalë, Shumë Ngadalë dhe Hap-pas-Hapi. Kur shpejtësia e lëvizjes është Shpejtësi e Madhe (e parazgjedhur) zor se mund ta ndjekim se çfarë po ndodh. Ndonjëherë kështu e duam, por ndonjëherë duam të ndjekim rrjedhën e zbatimit të programit. Në këtë rast duhet ta vendosim shpejtësinë e lëvizjes Ngadalë, Pak më Ngadalë ose Shumë Ngadalë. Në rast se një nga mënyrat e ngadalshme është zgjedhur, pozicioni aktual i zbatimit do të tregohet në shkrimore. Hap-pas-Hapi do ti zbatojë komandat një e nga një.

### Menuja Mjetet

Mjetet Zgjedhës Drejtimi...

- Hap dritaren bashkëbiseduese për të zgjedhur drejtimin.

Mjetet Zgjedhës Ngjyre...

- Hap dritaren bashkëbiseduese të zgjedhjes së ngjyrës.

### Menuja Rregullimet

Rregullimet Gjuha e Programimit

- Zgjedh gjuhën e programit.

&Ctrl;E Rregullimet Nxirr Shkrimoren

- Nxjerr ose heq Shkrimoren.

&Ctrl;I Rregullimet Nxirr Shqyrtuesin

- Nxjerr ose heq Shqyrtuesin.

Rregullimet Nxirr Gabimet

- Nxjerr ose heq kartelën Gabimet e cila ka një listë të gabimeve që dalin gjatë zbatimit të programit. Nëse kjo është e aktivizuar, klikoni teTabela për të parë breshkën përsëri.

F11 Rregullimet Shfaq Numrat e Rreshtave

- Tregon numrat e rreshtave në shkrimore. Kjo mund të jetë e dobishme për gjetjen e gabimeve.

Rregullimet Shfaq Rreshtin e Mjeteve

- Nxirr/Hiq rreshtin kryesor të mjeteve

Rregullimet Shfaq Shiritin e Gjendjes

- Nxirr/Hiq Shiritin e Gjendjes

Rregullimet Konfiguro Shkurtoret...

- Dritare bashkëbisedimi standarde e &kde;-së për të konfiguruar shkurtoret.

Rregullimet Konfiguro Shiritat...

- Dritare bashkëbisedimi standarde e &kde;-së për të konfiguruar shiritat.

### Menuja Ndihmë

&help.menu.documentation;

F2 Ndihmë Ndihmë për:...

- Ky është një funksion shumë i dobishëm: ai siguron ndihmë për komandën në të cilën ndodhet kursori në shkrimore. P.sh. ju keni përdorur komandën `shkruaj` në program, dhe dëshironi të lexoni dhe të dini se çfarë thotë udhëzuesi për këtë komandë. Për këtë ju e lëvizni kursorin dhe e çoni te komanda `shkruaj`, pastaj shtypni F2. Udhëzuesi do të hapet tek pjesa ku janë shpjegimet mbi komandën `shkruaj`.

  Kjo gjë mund të dalë e dobishme gjatë mësimit të &turtlescript;.

## Shiriti i Gjendjes

Në shiritin e gjendjes ju mund të shihni informacione mbi gjendjen e &kturtle;. Në anën e majtë ai tregon komentet mbi veprimin e fundit. Në anën e djathtë mund të gjeni pozicionin aktual të kursorit (numrat e rreshtit dhe të shtyllës). Në mes të shiritit tregohet gjuha që po përdoret për komandat.